Hooligan Nga và phong trào bài Kavkaz
Trung Nghĩa (theo futbalgrad)

Chia sẻ

Bình luận 0

Giữ cho chính trị tách khỏi bóng đá là một khẩu hiệu của FIFA trong nhiều năm. Tuy vậy, các tổ chức chính trị và sắc tộc vẫn tiếp tục chống lại cái gọi là tính trung lập của môn thể thao vua. Hầu như mọi xung đột địa chính trị hiện đại đều để lại những hậu quả với bóng đá - cả trong và ngoài sân cỏ. 

Israel vẫn đang thuộc Liên đoàn bóng đá châu Âu thay vì Trung Đông, trong khi UEFA vẫn giữ Armenia và Azerbaijan thi đấu ở vòng loại châu Âu kể từ khi kết thúc Chiến tranh Nagorno-Karabakh vào năm 1994. Ký ức về các cuộc chiến tranh trong quá khứ, chiến tranh lạnh và căng thẳng dân tộc lâu dài cộng hưởng trên bóng đá quốc tế và ngày càng được thể hiện rõ ràng.

Kể từ khi Liên Xô tan rã, bóng đá Nga đã chứng kiến sự căng thẳng giữa các dân tộc ngày càng gia tăng. Cũng như những người từ vùng Kavkaz, các câu lạc bộ bóng đá từ khu vực này như Terek Grozny, Anzhi Makhachkala và Spartak Nalchik cũng phải đối mặt với sự phân biệt đối xử ngay trong lòng nước Nga. 

Các câu lạc bộ từ Bắc Kavkaz đã có mặt tại giải Ngoại hạng Nga kể từ khi giải vô địch Liên Xô giải tán vào năm 1991. Trên thực tế, đội duy nhất đã phá vỡ thế thống trị của Spartak Moscow vào những năm 1990 là Alania Vladikavkaz. Họ đã có chức vô địch lịch sử vào năm 1995, với một đội hình gồm các cầu thủ đến từ Nga, Gruzia và Bắc Ossetia. 

Nhưng từ đầu những năm 2000, tình hình đã xấu đi và lên đến đỉnh điểm với một cuộc tẩy chay bởi người hâm mộ của các câu lạc bộ ở Moscow từ năm 2011. Trong 2 năm gần đây, phần lớn các CĐV Nga đã từ chối tham dự các trận đấu ở bất kỳ nước cộng hòa dân tộc nào dọc theo biên giới phía Nam của đất nước.

ẢNH HƯỞNG TỪ CUỘC CHIẾN CHECHNYA
Thái độ tiêu cực và chủ nghĩa cực đoan cánh hữu xuất hiện như một vấn đề nghiêm trọng trong bóng đá Nga sau cuộc chiến tranh Chechnya kéo dài và đẫm máu, trong đó Nga chịu thương vong khá lớn. Để chạy trốn khỏi bạo lực và tàn phá chiến tranh, nhiều người từ Kavkaz đã đổ về các thành phố lớn của Nga. Bị coi như những kẻ cướp giật và khủng bố trên truyền hình nhà nước Nga, nhiều người đã đối diện với những người di cư này bằng thái độ hận thù, sợ hãi và ngờ vực.

Bỏ qua sự đa dạng về sắc tộc và tôn giáo phức tạp của khu vực, các phương tiện truyền thông Nga đã nhanh chóng dùng thuật ngữ "người Bắc Kavkaz" để mô tả các cá nhân từ Chechnya, Dagestan, Ingushetia, Ossetia và các nước Cộng hòa Kavkaz khác. 

Cuộc chiến tranh Chechnya lần thứ hai đã giết chết ít nhất 50.000 ngườiCuộc chiến tranh Chechnya lần thứ hai đã giết chết ít nhất 50.000 người

Khi sự hận thù của dân tộc tăng lên, những hooligan Nga đã bắt đầu một cuộc chiến mới nhằm chống lại “những người không phải chủng tộc Slav”. Trong thập niên 1990, khi cuộc chiến ở Chechnya trở nên kéo dài, nước Nga tồn tại qua giai đoạn biến động kinh tế và xã hội, các sân vận động bóng đá trở thành điểm tập trung của giới trẻ cực đoan Nga. Khi bóng đá Nga bị tàn phá bởi khó khăn tài chính và tham nhũng, chủ nghĩa hooligan tân phát xít đã nổi lên. 

Trong tâm trí của những người theo chủ nghĩa dân tộc, sự căm ghét ban đầu dành cho Chechnya nhanh chóng chuyển thành tất cả những người không phải người Nga trong khu vực, bất kể nền chính trị, tôn giáo và dân tộc của họ. Trớ trêu thay, câu lạc bộ đầu tiên từ Kavkaz trở thành mục tiêu của chủ nghĩa bài ngoại là Alania Vladikavkaz, một câu lạc bộ đại diện cho Bắc Ossetia; một khu vực có đa số Chính thống giáo và được bảo trợ bởi Nga.

TEREK GROZNY: KẺ THÙ THÀNH BẠN BÈ
Mặc dù sự ám ảnh và hận thù đối với những người không phải người Nga tồn tại trong số các CĐV Nga vào giữa những năm 90, việc Terek Grozny thăng lên giải ngoại hạng Nga năm 2005 đã đánh dấu một bước ngoặt. 

Trong khi thủ phủ của Chechnya, Grozny nằm trong đống đổ nát, một số tiền khổng lồ đã được đầu tư vào việc xây dựng một câu lạc bộ bóng đá Chechnya mới. Bóng đá - môn thể thao phổ biến nhất của khu vực - nhanh chóng trở thành một công cụ truyền thông, dựng lên hình ảnh về một Chechnya thanh bình và thịnh vượng cho phần còn lại của thế giới. 

Ramzan Kadyrov – nhân vật ly khai từng lật đổ Putin nay chuyển thành đồng minh – trở thành chủ tịch của câu lạc bộ Terek Grozny thi đấu ở giải ngoại hạng NgaRamzan Kadyrov – nhân vật ly khai từng lật đổ Putin nay chuyển thành đồng minh – trở thành chủ tịch của câu lạc bộ Terek Grozny thi đấu ở giải ngoại hạng Nga

Đồng thời điều này cũng nhằm đánh lạc hướng người dân địa phương khỏi những khó khăn về kinh tế và xã hội. Cơ sở hạ tầng đầu tiên được xây dựng sau cuộc chiến là một sân vận động mới đầy hiện đại, thay thế sân cũ đã bị ném bom.

Năm 2005, Terek Grozny đã có một màn ra mắt ấn tượng ở giải Ngoại hạng Nga với một đội hình gồm nhiều cầu thủ nước ngoài được trả lương cao, chơi ở một sân vận động mới – điều khiến nhiều CĐV Nga ghen tị và bực bội. Vấn đề càng trở nên tồi tệ hơn khi Ramzan Kadyrov – nhân vật ly khai từng lật đổ Putin nay chuyển thành đồng minh – trở thành chủ tịch của câu lạc bộ.

BÓNG ĐÁ NGA CHIA RẼ
Sau khi Terek Grozny gia nhập Liên đoàn bóng đá Nga, các đội khác từ Kavkaz như Anzhi Makhachkala, Spartak Nalchik và Alania Vladikavkaz cũng tham gia, khiến tổng số đội từ biên giới miền núi phía Nam chiếm 4 trong số 16 CLB ở giải Ngoại hạng Nga. 

Mặc dù đến từ các nước cộng hòa khác nhau, các câu lạc bộ này đã nhanh chóng được coi là “khối Kavkaz” bởi cả các CĐV lẫn phương tiện truyền thông thể thao Nga. Các cáo buộc về việc thay đổi trận đấu có lợi cho các đội từ Kavkaz nổi lên trên các diễn đàn và báo chí trực tuyến. Có tin đồn rằng các trọng tài đã được hối lộ để mang lại lợi ích cho các đội từ Kavkaz như một phần của chiến lược “xoa dịu” khu vực nhạy cảm nhất của Nga bằng những thành công về bóng đá. 

Trong con mắt của đa số CĐV Nga, những người từ Kavkaz đồng nghĩa với tội phạm, bạo lực và tham nhũng. Đã có nhiều lời đồn CĐV từ St.Petersburg và Moscow bị đánh đập bởi người hâm mộ Dagestan và Chechnya.

Trong khi bầu không khí trong xã hội Nga - và trên các khán đài - ngày càng căng thẳng, các nhà chức trách bóng đá của Nga đã nhắm mắt làm ngơ và không hành động. 

Mọi thứ đã vượt khỏi tầm kiểm soát trong năm 2010, khi các hooligan và những người theo chủ nghĩa dân tộc tổ chức một cuộc bạo động lớn ngay bên ngoài các bức tường của điện Kremlin, thể hiện sự phản đối sau vụ giết CĐV Spartak Moscow, Egor Sviridov, bởi một người “quốc tịch Kavkaz”. 

Vào ngày 11/12/2010, một cuộc biểu tình nổ ra ở trung tâm Moscow sau cái chết của 1 CĐV Spartak Moscow, Egor Sviridov, bởi một người “quốc tịch Kavkaz”Vào ngày 11/12/2010, một cuộc biểu tình nổ ra ở trung tâm Moscow sau cái chết của 1 CĐV Spartak Moscow, Egor Sviridov, bởi một người “quốc tịch Kavkaz”

Thay vì làm dịu cuộc biểu tình, chính quyền Nga hứa sẽ điều tra vụ giết người. Họ không thể kiểm soát được đám hooligan nóng nảy này. Sự nhượng bộ và lời hứa với các yếu tố dân tộc chủ nghĩa quốc gia không thể giải quyết tình hình.

Sau cuộc bạo loạn năm 2010, các CĐV CSKA là những người đầu tiên kêu gọi tẩy chay ngay lập tức và đơn phương các trận đấu với các đội từ Kavkaz trước trận chung kết Cúp quốc gia Nga với Alania Vladikavkaz năm 2011. Ý tưởng về việc "tẩy chay Kavkaz" đã nhanh chóng được người hâm mộ Spartak đón nhận trong một hành động đoàn kết chưa từng có với đối thủ láng giềng CSKA của họ. 

Ngay sau đó, những người hâm mộ Lokomotiv cũng tham gia cuộc tẩy chay bất chấp sự thù địch lâu nay với cả CSKA và Spartak. Mặc dù không có nhóm fan nào khác chính thức tham gia cuộc tẩy chay do Moscow lãnh đạo, nhưng các fan từ khắp nước Nga đã bày tỏ tình đoàn kết của họ, bao gồm cả St.Petersburg, Kazan và Samara.

Mặc dù bị lên án chính thức nhiều lần, việc tẩy chay đã có những thành công đáng ngạc nhiên và lâu dài, vì nó vẫn còn tồn tại trong hơn hai năm. Khi Grozny được công bố là thành phố chủ nhà cho Chung kết Cúp quốc gia Nga năm 2013, những người hâm mộ CSKA đã từ chối tham dự trận đấu với Anzhi. Đáp lại, Liên đoàn bóng đá Nga đã cố gắng che đậy vụ bê bối bằng cách lấp đầy khán đài bằng màu áo của CSKA.

THỎA HIỆP VỚI CHỦ NGHĨA BÀI NGOẠI
Hành vi bài ngoại và bạo lực trong các trận đấu trên sân nhà với các đội Kavkaz đã tăng vọt kể từ khi cuộc tẩy chay bắt đầu. Trong một trận đấu với Terek Grozny, người hâm mộ Zenit đã công khai đốt cờ Chechnya tại Sân vận động Petrovsky ở St.Petersburg. 

Chỉ một tháng sau, người hâm mộ Kuban Krasnodar đã treo lá cờ Dagestan phía trên sân vận động và tiến hành đốt cháy nó. Những bài hát chống Kavkaz như “Beat the Khaches” - một thuật ngữ xúc phạm với những người từ vùng Kavkaz - có thể được nghe thấy ở các sân vận động trên khắp nước Nga, ngay cả trong các trận đấu giữa các câu lạc bộ “của Nga”. Ngoài những vụ đốt cờ được công bố công khai, hàng chục vụ đánh bom xen kẽ của những hooligan đã diễn ra trước và sau trận đấu.

Trong khi kiềm chế công khai ủng hộ người hâm mộ Nga, các quan chức chính phủ và chính trị gia đã đổ lỗi cho các nạn nhân của ngoại lai. Gần đây, Oleg Nilov, phó chủ tịch của đảng “Nước Nga công bằng”, đề nghị cấm bóng đá ở vùng Bắc Kavkaz và thay thế bằng bóng bầu dục. Các nhà lãnh đạo chính trị Nga đang làm cho người hâm mộ Nga lo ngại hơn là chống lại ngoại lai trên khán đài hoặc hành động để chấm dứt cuộc tẩy chay.

Trong khi các nhà chức trách Nga cố gắng để giảm bớt sự tẩy chay cũng như các cuộc bạo loạn xen kẽ và tuần hành gần đây ở Moscow (dẫn đầu bởi những hooligan), người hâm mộ bóng đá khá cởi mở và hát về quan điểm của riêng họ. Khi được một phóng viên Kommersant phỏng vấn, lãnh đạo giấu tên của một nhóm fan Moscow đưa ra một bức tranh rõ ràng và đáng sợ hơn về thực tế trên khán đài:

Chủ nghĩa bài ngoại vẫn đang phát triển ở nước NgaChủ nghĩa bài ngoại vẫn đang phát triển ở nước Nga

“Tất nhiên, hầu hết người hâm mộ trên khán đài đều có quan điểm dân tộc. Chúng ta đều không thích người di cư và người từ Kavkaz, nhưng đồng thời chúng ta không phải là thành viên của bất kỳ phong trào chính trị nào. 5-6% là những người theo chủ nghĩa dân tộc tư tưởng, 30% khác là những người có thể chào theo kiểu Đức quốc xã khi họ say rượu. Phần còn lại là những người không chấp nhận bất kỳ biểu tượng Đức quốc xã... Nhưng khi có một vụ giết người ở Biryulevo hoặc một cuộc bạo loạn ở Pugachevo, chúng ta mới biết họ thuộc phe nào”.

Trong khi một số người có thể coi vấn đề xung quanh bóng đá Nga và Kavkaz như một chương khác trong lịch sử của chủ nghĩa hooligan, thực tế cho thấy những bài hát và hành vi bạo lực là biểu hiện của hận thù và chủ nghĩa bài ngoại hiện diện trong xã hội Nga nói chung. 

Người hâm mộ bóng đá thấy mình là người tiên phong của một phong trào dân tộc lớn hơn, vượt xa một nhóm những người cực đoan, nhưng ảnh hưởng đến phần lớn người dân tộc thiểu số thầm lặng. Như một người hâm mộ giấu tên khác từng nói, “một khi điều gì đó lớn xảy ra, chúng tôi sẽ cho mọi người thấy một phong trào hâm mộ thực sự là như thế nào. Tất cả chúng ta đang chờ đợi đúng thời điểm để hành động”. 

Đối với chính quyền Nga, thời điểm này có thể xảy ra sớm hơn dự kiến, với những hậu quả sâu rộng vượt ra ngoài thế giới bóng đá. Sau tất cả, lịch sử đã cho thấy sự căm thù dân tộc trên khán đài có thể là tiền thân của những tội ác thậm chí còn tồi tệ hơn tràn ra đường phố.

Chia sẻ

Bình luận 0