Bóng đá Đức không có đất cho người già lẩm cẩm
Lam Nguyên (theo The New York Times)

Chia sẻ

Bình luận 0

Trong hầu hết các giải đấu, ở phần lớn các nước, HLV trẻ như Heiko Herrlich được xem là một lựa chọn nhiều rủi ro với một CLB giàu truyền thống như Bayer Leverkusen. Nhưng ở Bundesliga, mọi chuyện đang dần khác đi.

TỪ CÂU CHUYỆN TÂN HLV BAYER LEVERKUSEN
Heiko Herrlich (45 tuổi) còn quá trẻ với vị trí HLV trưởng CLB Bayer Leverkusen dù ông được chính huyền thoại Rudi Voller ủng hộ ngồi vào chiếc ghế này. Việc huấn luyện thường là cuộc chơi bị các lão làng 50 hay 60 tuổi thống trị, nhất là ở các CLB tầm cỡ.

Xét các tiêu chuẩn khác, Herrlich cũng tỏ ra thiếu kinh nghiệm. Khi còn làm cầu thủ, Herrlich từng rất thành công với chức vô địch UEFA Champions League năm 1997 cùng Borussia Dortmund nhưng ở sự nghiệp huấn luyện, thành tựu vẫn chưa có gì nổi  bật.

Ông từng làm việc với các đội U17 và U19 Đức, huấn luyện lứa trẻ ở Bayern Munich và dành phần lớn thời gian với một CLB vùng ở giải hạng 3 Đức. Khi gặp Voller, Herrlich vẫn đang ở Jahn Regensburg, “nơi các HLV ngồi trong một căn phòng với bức tường đầy vết nứt và vòi sen đôi khi trục trặc”. Bundesliga như là một thế giới xa vời với ông lúc đó.

Nhưng Voller không phải là kẻ khù khờ. Herrlich dẫn dắt Regensburg lên hạng, chơi thứ bóng đá quyến rũ và mạnh mẽ vốn đang là xu thế ở Đức. Ông cũng truyền cho các cầu thủ tầm nhìn tập thể trong bóng đá, rằng “logo trên ngực áo quan trọng hơn cái tên sau lưng” dù anh có là ngôi sao đi chăng nữa. Những ưu điểm này phù hợp với tiêu chuẩn của Voller và rồi Herrlich được mời về.

Heiko Herrlich (45 tuổi) vừa được bổ nhiệm vào vị trí HLV trưởng CLB Bayer Leverkusen Heiko Herrlich (45 tuổi) vừa được bổ nhiệm vào vị trí HLV trưởng CLB Bayer Leverkusen

Có người gọi quyết định của Leverkusen là một canh bạc nhưng xét trên thực tế hiện nay, đây là màn cá cược an toàn: Herrlich là cựu cầu thủ của Leverkusen, là một cái tên đã được công nhận, có con đường huấn luyện bài bản và quan trọng hơn, thấu hiểu những giá trị của CLB và đường hướng phát triển từ ban lãnh đạo.

Nhìn rộng hơn, có 6/18 HLV ở Bundes Liga mùa này chưa tới 40 tuổi. Hai người là Pal Dardai của Hertha Berlin và Andre Breitenreiter của Hannover 96 đã qua 40 nhưng vẫn còn trẻ tuổi hơn Herrlich. Mặc đầu xu hướng “HLV trẻ tuổi” đã xuất hiện ở Bồ Đào Nha và Đan Mạch nhưng Đức là cái nôi của cuộc cách mạng này, nơi chuyển biến mạnh mẽ nhất.

HLV Sandro Schwarz ở Mainz mới 38 tuổi, Manuel Baum (Augsburg) và Alexander Nouri (Werder Bremen) thì 37, còn Hannes Wolf – người giúp Stuttgart lên hạng – chỉ vừa qua tuổi 36. Hai ví dụ “trẻ hóa” ấn tượng hơn cả là HLV Domenico Tedesco của Schalke (30 tuổi) và Julian Nagelsmann – người được bổ nhiệm làm HLV Hoffenheim khi mới… 28 tuổi hồi năm 2015. Những HLV trẻ này vừa kết thúc khóa học huấn luyện tại học viện Hannes Weisweiler phía nam Cologne hồi năm ngoái. 

LÀN GIÓ MỚI CỦA BÓNG ĐÁ ĐỨC
Tuổi trẻ không phải là điểm chung duy nhất kết nối các HLV dưới 40 tuổi này. Ngoại trừ Nouri và Schwarz từng thi đấu đỉnh cao, những cái tên còn lại đều không có cơ hội thi đấu ở đẳng cấp cao và ngụp lặn ở các giải đấu hạng dưới.

Theo giám đốc thể thao Christian Heidel của Schalke – người bổ nhiệm Tedesco, bây giờ không ai để ý xem một HLV có từng chơi 300 trận ở Bundesliga hay chưa nữa rồi. Thay vào đó, các đội Bundesliga tăng cường khám phá ra các HLV trẻ từ hệ thống học viện. Đây là một xu hướng xuất hiện sau khi bóng đá Đức lên kế hoạch tái thiết để hướng đến thành công, nhất là ở World Cup 2014.

Một thập kỷ trước chiếc cúp vô địch này, cơ quan quản lý bóng đá nước Đức đã quyết định mỗi CLB phải có học viện đào tạo cầu thủ trẻ và được hỗ trợ bởi mạng lưới trung tâm tập luyện ở khu vực. “Giờ đây chúng tôi đang hái quả ngọt từ những trung tâm ấy. Có nhiều cầu thủ trẻ được đào tạo tốt và được thử lửa ở Bundesliga năm này sang năm khác. Nhưng cầu thủ giỏi cũng cần HLV trẻ giỏi. Chúng tôi có những HLV trẻ xuất sắc ở trung tâm tập luyện và họ có lợi thế là hiểu rõ thế hệ cầu thủ mới” – HLV Herrlich cho biết.

Trước đó, Domenico Tedesco (30 tuổi) cũng dẫn dắt 1 CLB lớn là SchalkeTrước đó, Domenico Tedesco (30 tuổi) cũng dẫn dắt 1 CLB lớn là Schalke

Heidel khẳng định rằng Mainz 05 (CLB ông từng công tác) chính là những người đi tiên phong trong cách tiếp cận này: Thành công đáng chú ý của vị giám đốc thể thao này chính là bổ nhiệm Thomas Tuchel làm HLV Mainz 05 năm 2009 khi Tuchel còn đang làm ở học viện Augsburg.

Heidel cho biết ông cảm thấy ấn tượng với Tedesco sau trận đấu giữa đội U19 Mainz 05 và U19 Hoffenheim (do Tedesco dẫn dắt). “Tôi bị thu hút bởi cách cậu ấy chỉ đạo lối chơi và kể từ đó, tôi luôn theo sát sự nghiệp của cậu ấy”.

Những gì Heidel quan sát được là đủ để giám đốc thể thao này trao cho Tedesco toàn quyền tại CLB lớn như Schalke dù trước đó Tedesco chỉ có kinh nghiệm ở giải Hạng 2 Đức. Đã có những hoài nghi về quyết định này của Schalke. Mehmet Scholl, cựu cầu thủ Bayer Munich, cảnh báo về sự trỗi dậy của “HLV bàn giấy” trong khi cựu HLV Peter Neururer cho rằng quy mô mẫu sự nghiệp của Tedesco là quá nhỏ để khẳng định vị HLV trẻ tuổi này đủ sức đảm đương công việc.

Thành công của Julian Nagelsmann, HLV 30 tuổi của Hoffenheim, là niềm cảm hứng cho các CLB Bundesliga mạn dạn dùng các HLV trẻThành công của Julian Nagelsmann, HLV 30 tuổi của Hoffenheim, là niềm cảm hứng cho các CLB Bundesliga mạn dạn dùng các HLV trẻ

Nhưng trực giác của Heidel rất nhạy bén: Hồi còn ở Mainz, ông là người đã tin cậy cả Tuchel lẫn Jurgen Klopp. Heidel nói rằng ông bị ấn tượng bởi tư duy không bị giới hạn của Tedesco – người có bằng về quản lý – và bởi kiến thức chiến thuật. Trên tường văn phòng của Tedesco đầy những bản kế hoạch treo lên trông như “những bức tranh”, theo lời Heidel.

“Tôi đã nắm các yêu cầu trở thành HLV từ lâu rồi. Tedesco đã có 10 năm kinh nghiệm huấn luyện. Các HLV từ học viện có lợi thế nhiều năm làm việc với các cầu thủ và các đội bóng, so với những cựu cầu thủ chuyển sang việc huấn luyện” – Heidel bày tỏ. Sự thành công của HLV 30 tuổi Nagelsmann (đưa Hoffenheim dự Champions League lần đầu tiên) đã phần nào chứng minh cho nhận định trên của Heidel.  

Tất cả những xu hướng mới này đã thổi một làn gió vào nền bóng đá Đức. “Tôi đã nói với đồng đội cũ Stefan Reuter rằng ngày cũ đã qua rồi và giờ bóng đá đã thay đổi hoàn toàn khác”, Herrlich nói. Vâng một HLV bị xem là trẻ như Herrlich mà còn phải trăn trở với việc bị “tụt hậu” so với thế hệ HLV trẻ tuổi hơn. 

Theo GĐTT Christian Heidel của Schalke (giữa), xu hướng dùng các HLV trẻ tại Bundesliga là tất yếu với sự mở màn của Thomas Tuchel và Juergen KloppTheo GĐTT Christian Heidel của Schalke (giữa), xu hướng dùng các HLV trẻ tại Bundesliga là tất yếu với sự mở màn của Thomas Tuchel và Juergen Klopp

Tất nhiên việc một cựu cầu thủ làm HLV vẫn có những lợi thế riêng. “Là một cựu cầu thủ, bạn biết các cầu thủ cảm thấy thế nào trong một số trường hợp. Nhận thức và kinh nghiệm khi còn thi đấu đã giúp tôi rất nhiều nhưng điều đó không đảm bảo bạn có một sự nghiệp huấn luyện thành công” – Herrlich nói.

Kết thúc câu chuyện, Herrlich trích dẫn một câu nói của HLV huyền thoại Arrigo Sacchi – người chưa từng thi đấu chuyên nghiệp. “Sacchi có lần nói là: ‘Bạn không cần phải thử làm ngựa để có thể thành tay đua ngựa’. Nhưng tôi muốn thêm vào rằng thật ra có một con ngựa thành công cũng là một điều tốt”.

Độ tuổi trung bình của các HLV tại 6 giải VĐQG hàng đầu châu Âu
PREMIER LEAGUE
Ngoại hạng Anh, độ tuổi trung bình của HLV là 49,95 trong đó Arsene Wenger là HLV nhiều tuổi nhất trong khi Eddie Howe (Bournemouth) là người trẻ nhất – 39 tuổi!

BUNDESLIGA
Bundesliga không phải đấu trường khắc nghiệt như ở Anh hay Tây Ban Nha. 44,6 là số tuổi trung bình của các HLV tại đây, cũng là giải đấu có các HLV trẻ nhất châu Âu: Tedesco (Schalke) và Nagelsmann (Hoffenheim) chỉ mới 30 tuổi, tức là bằng một nửa tuổi Arsene Wenger. Chỉ có 27% HLV ở Bundesliga trên 50 tuổi, điển hình là Carlo Ancelotti.

LA LIGA
Thật đáng ngạc nhiên vì độ tuổi trung bình của các HLV La Liga lên đến 50,45, dù 2 HLV thành công hiện nay ở giải đấu là Zidane và Simeone còn chưa đến tuổi 50.

LIGUE 1
Độ tuổi HLV trung bình ở Ligue 1 là 51,4 – cao nhất trong các giải hàng đầu châu Âu. HLV trẻ nhất giải là Leonardo Jardim (42 tuổi – Monaco), còn người lớn tuổi nhất là Claudio Ranieri của Nantes, 65 tuổi.

SERIE A
Người ta thường có định kiến là Serie A thích hợp cho các HLV lớn tuổi vì lối chơi chậm, thích phòng ngự. Nhưng độ tuổi HLV trung bình chỉ là 49,8 – thấp hơn cả Ngoại hạng Anh. HLV trẻ nhất là Bucchi của Sassuolo vừa tròn 40 tuổi.

PRIMEIRA LIGA 
Bóng đá Bồ Đào Nha chứng kiến sự trẻ hóa mạnh mẽ trên băng ghế huấn luyện với độ tuổi HLV trung bình chỉ là 44,5 tuổi. Pacos de Ferreira là HLV trẻ nhất, mới chỉ 33 tuổi.

Chia sẻ

Bình luận 0