Vì sao với Wenger, Arsenal đá đẹp nhưng không bao giờ vô địch?
Cẩm Chi

Chia sẻ

Bình luận 2

20 năm trước, Arsene Wenger tới Arsenal và thiết dựng đế chế của riêng mình. Sau hai thập kỷ, khi thành tích chuyên môn của “Pháo thủ” tụt dần đều thì vị thế của Wenger, theo chiều tỷ lệ nghịch, ngày một tăng cao. 

Khi trái bóng Nike Odem còn chưa lăn trên mặt cỏ, đâu đó xuất hiện tin đồn GĐĐH Ivan Gazidis đánh tiếng mời Wenger ở lại Emirates 3 năm. 

Đêm nay, dù Arsenal có thua hay thắng trong trận mở màn Premier League 2016/17 gặp Liverpool, thì chân lý ấy cũng không bao giờ thay đổi. 

ĐỎ TỪ TRONG TRỨNG
Wenger được gọi là “Giáo sư kinh tế” vì ông mua bán quá tài tình. Nhưng trước khi là một bậc thầy chuyển nhượng, Wenger là thợ lành nghề: Sửa xe kiêm pha rượu. 

Cha ông là cựu quân nhân đào ngũ. Sau thế chiến thứ hai, ông lui về rìa ngoại ô Strasbourg, lấy một gara bị bỏ hoang của quân đội Đức, cơi nới thành xưởng sửa xe hơi. Buổi tối, ông tranh thủ bán rượu bia cho tầng lớp lao động phổ thông trong vùng. 

Trong bài trả lời phỏng vấn tờ L’Equipe hồi 2007, Wenger cho biết từ nhỏ, ông đã là người cẩn thận và chăm chỉ, chủ yếu do đặc thù công việc. Cũng nhờ tỉ mỉ, mà Wenger hiếm khi mắc sai lầm, dù là nhỏ nhất. 

Thừa hưởng đặc tính can trường của cha, lại chăm chỉ chịu khó hơn người, Wenger học đánh cờ vua rất nhanh. Ông luôn sử dụng phương pháp tư duy tuyến tính vào từng nước cờ, sớm được chúng bạn gọi là “Nhà hoạch định chiến lược”. 

Dùng từ “hoạch định” là cực kỳ phù hợp với Wenger. Bởi đó là con người của nguyên tắc, sự chỉn chu tới tuyệt đối hòng ngăn ngừa mọi rủi ro nghề nghiệp. Các bạn có biết, Wenger chú ý tới Arsenal từ khi nào không? 

Chuyện kể rằng, năm 11 tuổi, Wenger ngồi xem trận chung kết FA Cup 1961 giữa Tottenham và Leicester tại quán rượu gia đình. Ông đặc biệt dị ứng với đám CĐV Tottenham chẳng vì lý do nào to tát đâu: Tại họ uống nhiều rượu quá, quay ra đánh lộn. Vì vậy, Wenger buộc phải thích… Arsenal – vốn là địch thủ của Tottenham. 

Sau này, lúc tiếp quản Arsenal, việc đầu tiên của Wenger là giúp Tony Adams cai rượu, thoát khỏi cơn ma men. 

Wenger thích bóng đá, hiển nhiên rồi. Song ông đá bóng không tốt cho lắm. Người như Wenger chẳng bao giờ tự huyễn hoặc hay cố gắng che giấu khuyết điểm một cách thô thiển. Thay vì “cố đấm ăn xôi”, Wenger chọn con đường khác đến với bóng đá. 

Ngay khi nhận thấy không phù hợp với nghề cầu thủ, Wenger ngay lập tức chuyển sang học làm HLVNgay khi nhận thấy không phù hợp với nghề cầu thủ, Wenger ngay lập tức chuyển sang học làm HLV

Năm 14 tuổi, Wenger đã hình thành ý thức “nghiên cứu” bóng đá. Không đơn giản là những lý thuyết chiến thuật, Wenger còn dành sự chú ý tới quang cảnh chung quanh. Wenger tìm hiểu tâm lý khán giả trên khán đài, tới các nhà cái theo dõi phản ứng người chơi thay đổi thế nào theo tỷ lệ cược trực tuyến.

Bao năm qua, người ta tự hỏi hà cớ làm sao Arsenal luôn đá đẹp nhưng không thu về kết quả đáng kể nào. Đấy, chính Wenger đã là lời đáp cho câu hỏi ấy. Với Wenger, bóng đá không chỉ là bóng đá, là chuyện so tài cao thấp giữa các địch thủ. Bóng đá là phải phục vụ khán giả. Sẽ luôn luôn là thế. 

TẦM NHÌN VƯỢT THỜI ĐẠI
Song tầng hầm bức bí với chi chít bản vẽ và tài liệu tại quán rượu gia đình không giữ được Wenger. Nhu cầu của ông là ra thực địa, tham chiến như một phần của trận đấu. 

Khổ nỗi, Wenger đá bóng không giỏi. Thế là ông tập làm… HLV luôn. Phần chuẩn bị lý thuyết đã xong, giờ cần kinh nghiệm thực tiễn. Nhà Wenger sát vùng biên giới Đức. Hơn nữa, lúc mới vào trường tiểu học, Wenger từng có thời gian ăn tập ở Duttlenheim, CLB của Đức đặt trụ sở ở Strasbourg. 

Từ Pháp sang Đức chỉ mất vài giờ đồng hồ lái xe. Mặt khác, mối quan hệ lâu năm đủ giúp Wenger “trốn vé” vào cổng xem Moenchengladbach, đội bóng ông mến mộ suốt nhiều năm và cũng là đại gia của làng cầu châu Âu trong thập niên 60 và 70 thế kỷ trước. Cuốn sổ ghi chép sau mỗi dịp cuối tuần lại dày thêm cả cm. 

Trận ra mắt trên cương vị HLV trưởng của Wenger diễn ra năm ông… vào đại học. Đấy là một buổi tối thứ tư, As Mutzig (sau đổi tên thành Alasce) dưới sự chỉ đạo của Wenger đánh bại Duttlenheim với tỷ số mà chính Wenger không thể nào nhớ nổi, vì… lưới rung nhiều quá. 

Và ông đã tự đi theo triết lý bóng đá của mình: đá đẹp, thu lại lợi nhuận chứ không nhất thiết phải vô địchVà ông đã tự đi theo triết lý bóng đá của mình: đá đẹp, thu lại lợi nhuận chứ không nhất thiết phải vô địch

Trong những ngày sang Đức, Wenger dành hàng chục giờ đồng hồ tìm hiểu giáo trình tập luyện và chế độ dinh dưỡng. Người Đức nổi tiếng là khoa học, như Wenger nhìn nhận thì lời đồn đoán chẳng sai chút nào. 

Từ thời xa xưa, M’Gladbach đã tập 2 buổi/ngày (không như các quốc gia khác, chỉ tập buổi sáng), bữa tối phải giàu dinh dưỡng và trước giờ ngủ, nên có buổi vật lý trị liệu cơ bắp giúp cầu thủ chìm vào giấc ngủ đêm nhanh nhất có thể. 

Năm 1971, Wenger nộp đơn theo học viện kinh tế và quản trị kinh doanh, trường đại học Strasbourg, chuyên ngành khoa học – chính trị và kinh tế công. Quyết định này nghe chẳng liên quan chút nào tới sự nghiệp bóng đá đúng không? 

Không, rất liên quan là đằng khác. Vào cái lúc cơ hội kiếm kế sinh nhai nhờ quả bóng chưa nhiều, Wenger tranh thủ đi học. Cầm tấm bằng về nhà, gửi mẹ là bà Louise đem đưa đi cho các doanh nhân thuê lại (những tiểu thương giàu lên nhưng không qua học hành, có nhu cầu mở rộng mạng lưới làm ăn cần bằng cấp). 

Tiền về hàng tháng, đủ trang trải đỡ đần tiệm sửa xe, đồng thời là “kế hoạch B”, là chốn quay về nhỡ may Wenger thất bại với nghiệp túc cầu.

Năm 1979, Wenger quyết tâm qua Paris theo học chứng chỉ HLV của UEFA. Nhưng ông không chỉ học bóng đá, mà đăng ký thêm chuyên ngành hai là “khoa học kỹ thuật”. Một mặt giải quyết được vấn đề pháp lý của một HLV chuyên nghiệp, đồng thời nâng cấp tiệm sửa xe lên quy mô lớn hơn nhờ “mác” kỹ sư. 

Cuối cùng, sau nhiều nỗ lực, Wenger cũng có công việc đầu tiên tại Nancy theo thư giới thiệu của Michel Platini. Ngân sách cho quỹ chuyển nhượng được Wenger dùng vào công tác tu bổ, nâng cấp trại huấn luyện Marcel Picot. 

Lần đầu tiên trong lịch sử bóng đá Pháp, phòng gym và ban khoa học thể thao – hai khái niệm xa lạ xuất hiện, trở thành quy chuẩn bắt buộc. Những buổi mát-xa sau trận hay màn ngâm nước lạnh đi vào quy trình hồi phục sức khỏe. 10 năm sau, Wenger mang sáng kiến đó sang Anh, đánh dấu cuộc cách mạng vĩ đại trong công tác hậu cần thể thao đỉnh cao. 

Ban đầu, nhiều người bán tín bán nghi, nhưng chẳng phải, NHM bóng đá Việt Nam đã quá quen với hình ảnh tuyển thủ quốc gia ngâm mình vào nước đá dưới thời HLV Miura hay sao? Bây giờ, đội nào cũng ưu tiên dinh dưỡng thể lực, các bài tập phụ trợ. 

Wenger, do đó, giống nhà quản lý cấp cao hơn một HLV đơn thuần. Đã là quản lý thường sẽ quan tâm tới tâm lý khách hàng, nhu cầu người mua hàng và trên hết, là đảm bảo doanh thu của đơn vị chủ quản. 

Arsenal đá đẹp, nhiều tiền nhưng thiếu danh hiệu là vì vậy. 

Chia sẻ

Bình luận 2