Bóng đá Cuộc sống

Chức vô địch bằng quyết tâm chính trị của Argentina

Hiểu theo nghĩa nào, tùy bạn. Nhưng bằng mọi giá, Argentina phải vô địch World Cup 1978 ngay trên sân nhà. Khẩu hiệu của chính quyền Argentina là "25 triệu người Argentina sẽ cùng tham gia World Cup". Báo chí phương Tây nhanh chóng chơi chữ để mỉa mai: "25 million Argentinians Will Play in the World Cup" trở thành "25 million Argentinians Will Pay for the World Cup". 25 triệu người Argentina sẽ trả giá cho World Cup!

Nội dung khi không có video

Trận chung kết

WORLD CUP QUÁ QUAN TRỌNG!

Nói rằng World Cup là quan trọng thì quá thừa thãi. Vấn đề ở đây là đối với chính quyền Argentina, chức vô địch World Cup 1978 sẽ giúp họ giải quyết hàng loạt vấn đề quan trọng bên ngoài bóng đá, từ cuộc sống thường nhật trong nước đến bộ mặt của cả đất nước trên trường quốc tế.

Từ an ninh cho tới chính trị. Chức vô địch World Cup 1978 đối với nhà độc tài quân phiệt Jorge Videla, tổng thống Argentina trong giai đoạn 1976-1981, cũng quan trọng chẳng kém chức vô địch các kỳ World Cup 1934, 1938 đối với Mussolini ở Italia.

Theo Simon Kuper, tác giả cuốn "Football Against the Enemy", thì Argentina phải chi đến 700 triệu USD "và 300 triệu USD ngoài kế hoạch" để có một kỳ World Cup thành công tại sân nhà. Nghĩa là 1 tỷ USD - ở thời điểm cách đây đến 36 năm! Và khi Simon Kuper dùng cụm từ "ngoài kế hoạch", đa số người đọc hiểu rằng đấy là những khoản tiền dùng để mua chuộc, hoặc đại loại như thế!

Nhà độc tài quân phiệt Jorge Videla, tổng thống Argentina trong giai đoạn 1976-1981, rất cần chức vô địch World Cup 1978 để xóa đi những hình ảnh không đẹp về đất nước Argentina giai đoạn này

Hai năm trước khi World Cup 1978 khai diễn, tướng Videla chiếm được quyền lực sau một cuộc đảo chính thành công, lật đổ Isabel Peron. Khoảng 15.000 đến 30.000 người hoạt động chính trị đã bị thủ tiêu, mất tích hoặc bị tra tấn dã man sau khi Videla chiếm ghế tổng thống vào năm 1976.

Đấy là một giai đoạn cực kỳ khốc liệt, đẫm máu, trong đời sống xã hội Argentina. Bên ngoài thì cộng đồng thế giới chỉ trích hoặc bày tỏ sự quan ngại về việc phải đến Argentina. Vào năm 2012, Videla bị kết án đến 50 năm tù vì tội tổ chức bắt cóc có hệ thống trong lúc cầm quyền.

Tình hình sẽ thay đổi ra sao nếu như người dân Argentina sung sướng ăn mừng danh hiệu vô địch World Cup 1978 ngay trên sân nhà? Thế giới sẽ nói gì nếu như Argentina quảng cáo được bộ mặt tươi đẹp của đất nước thông qua World Cup? Cho nên, làm sao thì làm, Argentina phải tổ chức thành công và phải vô địch World Cup 1978.

Chính quyền quân phiệt của Videla tự chỉ định một ban tổ chức World Cup. Vì một nguyên nhân không bao giờ được công bố nhưng ai cũng có thể suy đoán, trưởng ban tổ chức World Cup 1978, tướng Omar Actis, bị bắn hạ ngay trên đường đến dự cuộc họp báo đầu tiên trong cương vị ấy!

ARGENTINA “PHẢI VÔ ĐỊCH”

Ai cũng biết rằng trong thể thức đá vòng tròn thì loạt trận cuối dứt khoát phải diễn ra một cách đồng bộ. Đương nhiên FIFA càng biết như vậy. Chẳng qua, họ phớt lờ cho đội chủ nhà Argentina hoành hành tại vòng đấu bảng thứ hai của World Cup 1978.

Trong suốt vòng ấy, khi nào Argentina cũng được thi đấu muộn hơn, và biết rõ phải làm gì. Ngược lại, cũng ở vòng này thì các trận đấu thuộc bảng còn lại luôn diễn ra cùng giờ! Cũng có tài liệu ghi rõ: chính FIFA đã chủ động đổi giờ trong bảng đấu của Argentina, để Argentina luôn được đá sau!

Hậu quả là khi bước vào trận đấu cuối cùng, gặp Peru, Argentina biết rõ họ phải thắng từ 4 bàn trở lên mới có vé dự trận chung kết. Trước đó, Brazil đã hòa Argentina 0-0 và thắng Peru 3-0 trong khi Argentina thắng Ba Lan 2-0. Trước khi Argentina gặp Peru thì Brazil đã gặp Ba Lan và thắng 3-1. Báo chí Brazil bình luận: "Thắng bao nhiêu cũng vô ích. Nếu Brazil thắng Ba Lan 5-0 thì Argentina sẽ thắng Peru 52-0"!

Ở trận chung kết, đội Hà Lan đã bị "làm tình làm tội", bằng đủ mọi tiểu xảo. Hai phút trước khi trận đấu kết thúc, Rob Rensenbrink (Hà Lan) có một pha dứt điểm dội cột. Tỷ số vẫn hòa, và Argentina thắng trong hiệp phụ. Báo chí đẩy tình huống có vẻ kịch tính ấy lên tận mây xanh: bóng mà vào lưới, lịch sử đã khác.

Dù thế nào đi nữa, với dàn hảo thủ đáng gờm gồm Mario Kempes, Ossie Ardiles, Danielle Passarella, Alberto Tarantini, Ubaldo Fillol…, Argentina vẫn xứng đáng lên ngôi

Rensenbrink "ở ẩn" sau khi giải nghệ. Có lần, người ta tìm được Rensenbrink và phỏng vấn lại tình huống ấy. Ông lắc đầu trước sự ngây thơ của giới cầm bút: "Thứ nhất, tôi đã biến một pha bóng không thể thành bàn thành một cú sút dội cột. Tình huống ấy không bao giờ là một cơ hội có thể thành bàn. Thứ hai, giả sử thành bàn đi nữa thì sẽ có thêm bao nhiêu phút bù giờ? Bao nhiêu cầu thủ Argentina ngã lăn, bao nhiêu quả phạt đền? Các ông ngây thơ đến thế là cùng"!

Dĩ nhiên, mọi chuyện mãi mãi chỉ là nghi án. Ngay sau World Cup 1978, Argentina "viện trợ nhân đạo" cho Peru 35.000 tấn hạt ngũ cốc. Ngân hàng trung ương Argentina nhanh chóng giải ngân 50 triệu USD cho một vài đối tác ở Peru. Hàng loạt tướng lĩnh Peru thì giải ngũ và tận hưởng cuộc sống như thiên đường trong các lâu đài sang trọng, do quân đội Argentina đài thọ. Những chuyện như thế, nói mãi cũng chẳng đi đến kết luận có ý nghĩa nào.

Dù sao đi nữa, cũng phải thừa nhận thế hệ của Mario Kempes, Ossie Ardiles, Danielle Passarella, Alberto Tarantini, Ubaldo Fillol trong đội hình vô địch World Cup 1978 của Argentina là xuất sắc và đồng đều. Họ được dẫn dắt bởi nhà chuyên môn lão luyện Cesar Luis Menotti, và Menotti đủ bản lĩnh để cương quyết không chọn ngôi sao trẻ Diego Maradona vào danh sách đội tuyển dự VCK World Cup 1978, bất chấp áp lực nặng nề từ phía dư luận.

So với 2 nước láng giềng Brazil và Uruguay, Argentina không bao giờ phải hổ thẹn khi đọ sức trên sân cỏ. Vậy mà mãi đến khi Brazil đã đoạt vĩnh viễn cúp Jules Rimet, Uruguay đã có 2 lần vô địch World Cup, Argentina vẫn chỉ gần như trắng tay, với vỏn vẹn 1 danh hiệu á quân ở đấu trường này. Họ cần vươn lên đỉnh cao để xứng tầm "ông lớn Nam Mỹ" trong thế giới bóng đá. Có nghĩa, cả về chuyên môn thì vấn thấy rõ: Argentina "phải vô địch" World Cup 1978!

HA LAN LẠI CHỈ VỀ NHÌ!

Điều lệ của World Cup 1974 được lặp lại ở World Cup 1978: 16 đội chia thành 4 bảng thi đấu vòng tròn ở giai đoạn 1, rồi 8 đội đi tiếp lại được chia thành 2 bảng thi đấu vòng tròn ở giai đoạn 2, chọn 2 đội nhất bảng đá trận chung kết và 2 đội nhì bảng tranh hạng 3.

Lần đầu tiên số đội tham gia vòng loại World Cup vượt qua cột mốc 100, nhưng vẫn chỉ có 14 đội được cấp vé, nên đấy hiển nhiên là một vòng loại đầy chông gai (chính vì World Cup đã phát triển đến một quy mô quá lớn mà FIFA phải tăng số đội dự VCK lên con số 24 kể từ lần giải sau đó).

Nhà vô địch EURO 1976 Tiệp Khắc không qua nổi vòng loại khu vực châu Âu. Uruguay cũng bị loại ở Nam Mỹ. Và đây là lần duy nhất trong lịch sử đội Anh bị loại ở 2 kỳ World Cup liên tiếp.

Bất ngờ, dù không quá lớn, đã xuất hiện ở cả 4 bảng của giai đoạn 1. Nằm trong "bảng tử thần" với Italia, Pháp và Hungary, đội chủ nhà đầy tham vọng Argentina chỉ về nhì sau Italia. ĐKVĐ Đức cũng chỉ về nhì sau Ba Lan, ở một bảng đấu mà 2 đội còn lại đều yếu hơn hẳn.

Đương kim á quân Hà Lan thì xếp dưới Peru, chỉ hơn Scotland nhờ chỉ số phụ. Đây là kỳ World Cup thứ 2 liên tiếp, Scotland về nước ngay sau vòng 1 chỉ vì thua về hiệu số bàn thắng, bại. Brazil đứng dưới cả Áo trong một bảng đấu mà Thụy Điển và TBN là các đội bị loại.

Hà Lan trở thành đội đầu tiên thất bại trong 2 trận chung kết World Cup liên tiếp (và đều thua đội chủ nhà trong các trận ấy)

Ở giai đoạn 2, Đức trở thành cựu vô địch vì trận thua Áo 2-3 trong loạt đấu cuối cùng. Đấy cũng là kết quả "hào hùng" gần đây nhất mà bóng đá Áo có thể tự hào mỗi khi nhắc đến nền bóng đá Đức hùng mạnh. Dù sao, Áo cũng chỉ đứng chót bảng.

Hà Lan xứng đáng lấy vé vào tranh chung kết sau khi thắng Italia 2-1, trong một trận đấu mà hậu vệ Ernie Brandts của Hà Lan trở thành cầu thủ duy nhất trong lịch sử World Cup ghi bàn... cho cả hai bên. Ở bảng đấu còn lại, Argentina xếp trên Brazil nhờ hơn về hiệu số bàn thắng bại. Họ hòa 0-0 với nhau và cùng thắng Ba Lan, Peru.

Trận thắng Peru 6-0, giúp Argentina lấy vé vào tranh chung kết, thật sự là một scandal. Đành rằng nghi vấn dàn xếp tỷ số trong trận đấu ấy mãi mãi không có bằng chứng, nhưng cách tổ chức và xếp lịch thi đấu của FIFA (dẫn đến kết quả như vậy) thì rõ ràng là một nỗi hổ thẹn.

Ấm ức cho rằng đã bị "cướp vé", Brazil tự an ủi bằng chiến thắng 2-1 trước Italia trong trận tranh hạng 3. Hà Lan thì thua Argentina 1-3, trở thành đội đầu tiên thất bại trong 2 trận chung kết World Cup liên tiếp (và đều thua đội chủ nhà trong các trận ấy).

Gần đây, Hà Lan lại có dịp xuất hiệp lần thứ 3 trong một trận chung kết World Cup (năm 2010), và họ lại thua TBN, để "xứng danh" nền bóng đá lớn nhất chưa từng vô địch World Cup. Argentina trở thành nước thứ 5 trong lịch sử (sau Uruguay, Italia, Anh và Đức) vô địch World Cup khi lần đầu tiên đăng cai giải đấu này.

Nội dung khi không có video

Các bàn thắng đẹp phần 1

SỰ XUI XẺO CỦA SELECAO

Ai nấy đều biết, trận đấu phải có thêm vài phút "bù giờ", để trừ hao cho các tình huống làm mất thời gian như thay người, chăm sóc cầu thủ chấn thương... Nhưng, làm sao để biết trọng tài bù thêm bao nhiêu phút thi đấu? Cách đây hơn 30 năm, hoàn toàn chưa có cái bảng điện tử để thông báo thời gian "bù giờ" như hiện nay.

FIFA hồi ấy cũng chưa quy định thời gian "bù giờ" cụ thể cho một lần thay người, chưa buộc các đội phải nhanh chóng đưa cầu thủ chấn thương ra khỏi đường biên để chăm sóc.

Tóm lại, người duy nhất biết rõ trận đấu sẽ được kéo dài thêm bao nhiêu phút ở thời điểm World Cup 1978 là trọng tài chính. Các thành phần còn lại - từ khán giả cho đến FIFA - thì chỉ biết chắc trận đấu kết thúc khi thấy trọng tài cất còi dứt trận.

Bây giờ, hãy nói về trọng tài Clive Thomas, người Xứ Wales, xuất hiện lần cuối cùng trên sân cỏ World Cup vào năm 1978. Bốn năm trước đó, ông đã được biết đến nhờ quyết định đuổi cầu thủ Australia Ray Richards ra khỏi sân trong trận Australia - Chile tại World Cup 1974.

Thomas chỉ là trọng tài dự bị, còn trọng tài chính là Jafar Namdar, người Iran. Có lẽ vì quá căng thẳng khi được cầm còi ở "biển lớn" World Cup mà Namdar... quên đuổi Richards ra khỏi sân sau khi đã phạt anh này đến 2 thẻ vàng. (Ray Richards do vậy trở thành cầu thủ đầu tiên trong lịch sử World Cup tiếp tục thi đấu sau khi đã bị phạt 2 thẻ vàng).

Trọng tài Clive Thomas, người Xứ Wales, đã không công nhận bàn thắng của ĐT Brazil ở đúng phút cuối cùng, khiến kết quả của giải đấu bị thay đổi rất nhiều

Cầu thủ đôi bên đều không nói gì. Các trọng tài biên cũng không lưu ý. Chỉ có Thomas biết rõ sự kiện. Khoảng 5 phút sau, từ ngoài đường biên, Thomas quyết định chấm dứt sự kiện hy hữu ấy. Ông thông báo với trọng tài chính Namdar, và nhân vật này lập tức sửa sai.

Trận Brazil - Thụy Điển ở vòng một World Cup 1978 do trọng tài chính Thomas điều khiển. Ông cho Brazil hưởng quả phạt góc khi trận đấu đã đi vào những phút "bù giờ", và chẳng ai biết tiếng còi dứt trận sẽ vang lên lúc nào. Brazil thực hiện nhanh quả phạt góc và Zico lập tức đội đầu tung lưới.

Đã có bàn thắng quyết định vào đúng phút chót? Không hề. Tiếng còi của Thomas ré lên ngay khoảnh khắc quả bóng sắp bay vào gôn, nghĩa là... chưa vào. Nguyên tắc là nguyên tắc! Trọng tài Thomas quyết không thay đổi quyết định và luôn giải thích rằng ông đã thổi còi trước khi quả bóng bay vào khung thành.

Brazil vẫn vào vòng trong với kết quả 1-1. Nhưng thứ tự trong bảng sẽ khác, việc chia bảng cho vòng hai sẽ khác, và World Cup 1978 rất có thể cũng sẽ khác, nếu bàn thắng của Zico được trọng tài công nhận.

Sau "sự cố" này, chẳng ai thấy trọng tài Thomas cầm còi lần nữa ở đấu trường World Cup. FIFA cũng quyết định ngay sau World Cup 1978: nếu gặp tình huống dứt điểm hoặc sút phạt, trọng tài chỉ được thổi còi kết thúc trận đấu khi tình huống ấy trôi qua.

Nội dung khi không có video

Các bàn thắng đẹp phần 1

THẢM HỌA TRÊN SÂN ĐẦU TIÊN

Một mặt, World Cup 1978 là lần đầu tiên có đến hơn 100 đội đăng ký tham gia vòng loại. Mặt khác, FIFA chỉ mới cấp cho châu Phi 1 suất dự VCK World Cup, nghĩa là đường vào World Cup của các đội tuyển châu Phi trong thập niên 1970 vẫn còn vô cùng gian nan.

Cụ thể, cuộc đua ở vòng loại World Cup 1978 khu vực châu Phi là 26 đội chọn 1! Các đội tuyển phải trải qua 1 vòng sơ loại, 3 vòng loại knock-out trước khi bước vào "VCK của vòng loại".

Đấy thực sự là một "cuộc đua Tử Thần". Và trên thực tế, Tử Thần quả đã xuất hiện. Trận lượt về Cameroon gặp Congo-Brazzaville ở vòng knock-out đầu tiên tại khu vực châu Phi là trận đấu đầu tiên trong khuôn khổ World Cup mà người ta chính thức ghi nhận các trường hợp tử vong vì hỗn loạn trên sân.

Cameroon khi ấy đã nổi tiếng với biệt danh "Những con sư tử bất khuất" trong khi "Quỷ Đỏ Congo" cũng là một đội mạnh ở Lục địa Đen. Trận lượt đi kết thúc với tỷ số 2-2 tại Brazzaville. Trong trận lượt về, ngày 31/10/1976 tại Yaounde, Roger Milla mở tỷ số cho đội chủ nhà Cameroon ngay phút thứ 7.

Trận đấu ở vòng loại World Cup 1978 giữa Cameroon và Congo-Brazzaville trở thành trận đấu đầu tiên trong khuôn khổ World Cup mà người ta chính thức ghi nhận các trường hợp tử vong vì hỗn loạn trên sân

Nhưng Congo-Brazzaville dẫn lại 2-1, khiến giới hâm mộ Cameroon phập phồng lo sợ. Khi trọng tài cho Cameroon hưởng quả phạt đền ở phút 82 thì bầu không khí quá căng thẳng đã bùng nổ thành bạo lực trên sân. Thủ môn Congo phản ứng với trọng tài một cách hung hãn.

Các cầu thủ Cameroon xông vào thủ môn đối phương, và các cầu thủ Congo cũng vội vã lao vào bảo vệ đồng đội. Quan chức, khán giả... nhanh chóng xuất hiện tràn ngập. Ngồi xem trận đấu qua màn ảnh truyền hình trực tiếp, tổng thống Ahmadou Ahidjo đã quyết định điều gì trong khoảnh khắc loạn ấy? Ông điều động ngay... quân đội, gồm cả trực thăng, vào thẳng sân bóng.

Khi trật tự được vãn hồi thì, không còn cách nào khác, trọng tài phải tuyên bố hủy bỏ trận đấu. Biên bản chính thức ghi nhận 2 trường hợp tử vong trong vụ hỗn loạn, nhưng nhiều người cho rằng phải có đến hàng chục nạn nhân.

Báo chí Cameroon không mất nhiều thời gian để phân tích: thủ môn Congo-Brazzaville mới là kẻ gây hấn đầu tiên. Nhưng phản ứng của phía chủ nhà Cameroon cùng khả năng đảm bảo an ninh cho trận đấu thì chẳng phải phân tích nhiều.

FIFA tước luôn bàn thắng của Roger Milla và xử thắng 2-0 cho Congo-Brazzaville. Đội này đi tiếp. Nhưng, như đã nêu trên, đấy là một hành trình quá chông gai. Congo-Brazzaville gục ngã trước Bờ Biển Ngà ở vòng kế tiếp, và Bờ Biển Ngà cũng dừng bước trước Nigeria, trong khi Tunisia mới là đội chiến thắng cuối cùng.

KẾT QUẢ WORLD CUP 1978


(Từ 1/6 đến 25/6/1978, tại Argentina).
Vô địch: Argentina.
Á quân: Hà Lan.
Hạng 3: Brazil.
Hạng 4: Italia.
Vua phá lưới: Mario Kempes (Argentina, 6 bàn).
Cầu thủ trẻ xuất sắc nhất: Antonio Cabrini (Italia)
Đội đoạt giải phong cách: Argentina

Kết quả cụ thể
Vòng bảng thứ 1
Bảng 1 (1.Italia, 2.Argentina, 3.Pháp, 4.Hungary)
Italia – Pháp: 2-1
Argentina – Hungary: 2-1
Italia – Hungary: 3-1
Argentina – Pháp: 2-1
Pháp – Hungary: 3-1
Argentina – Italia: 0-1

Bảng 2 (1.Ba Lan, 2.Tây Đức, 3.Tunisia, 4.Mexico)
Tây Đức – Ba Lan: 0-0
Tunisia – Mexico: 3-1
Tây Đức – Mexico: 6-0
Ba Lan – Tunisia: 1-0
Tây Đức – Tunisia: 0-0
Ba Lan – Mexico: 3-1

Bảng 3 (1.Áo, 2.Brazil, 3.Tây Ban Nha, 4.Thụy Điển)
Áo – TBN: 2-1
Brazil – Thụy Điển: 1-1
Áo – Thụy Điển: 1-0
Brazil – TBN: 0-0
TBN – Thụy Điển: 1-0
Brazil – Áo: 1-0

Bảng 4 (1.Peru, 2.Hà Lan, 3.Scotland, 4.Iran)
Peru – Scotland: 3-1
Hà Lan – Iran: 3-0
Scotland – Iran: 1-1
Hà Lan – Peru: 0-0
Peru – Iran: 4-1
Scotland – Hà Lan: 3-2

Vòng bảng thứ 2
Bảng A (1.Hà Lan, 2.Italia, 3.Tây Đức, 4.Áo)
Áo – Hà Lan: 1-5
Italia – Tây Đức: 0-0
Hà Lan – Tây Đức: 2-2
Italia – Áo: 1-0
Áo – Tây Đức: 3-2
Italia – Hà Lan: 1-2

Bảng B (1.Argentina, 2.Brazil, 3.Ba Lan, 4.Peru)
Peru – Brazil: 0-3
Argentina – Ba Lan: 2-0
Peru – Ba Lan: 0-1
Argentina – Brazil: 0-0
Ba Lan – Brazil: 1-3
Argentina – Peru: 6-0

Tranh hạng Ba
Brazil – Italia: 2-1

Chung kết
Hà Lan – Argentina: 1-3

Bình luận của bạn

Sử dụng tài khoản Facebook của bạn để thêm bình luận cho bài viết. Tên, hình ảnh và thông tin cá nhân khác của bạn công khai trên Facebook sẽ xuất hiện với bình luận của bạn, và có thể được sử dụng trên nền tảng truyền thông của Báo Bóng đá Cuộc sống!

More Stories