Bóng đá Cuộc sống

ANDREA BARZAGLI Người hùng hoàn hảo và thầm lặng

Phong cảnh của vùng Tuscany hiện lên qua những bài hát của Andrea Bocelli thật tuyệt đẹp. Những vườn nho trĩu quả, những đồi cỏ xanh non, những con suối róc rách dưới ánh nắng mặt trời ấm áp. Tất cả đều vô danh nhưng sao khiến người ta phải hình dung trong tâm tưởng mỗi khi danh ca mù quê xứ Tuscany cất giọng. Nó cũng giống như khi ta xem Andrea Barzagli chỉ huy hàng thủ của Juventus đẹp đẽ như một ca khúc Classical Crossover.

CHÀNG TRAI ĐẾN TỪ SERIE C2

Thành công của một đội bóng giàu bản sắc và cá tính Italia như Juventus luôn gắn liền với một hàng thủ siêu rắn chắc, được xây bằng những khối hoa cương huyền thoại như Gianluigi Buffon, những ngự lâm quân sừng sỏ như Giorgio Chiellini, Leonardo Bonucci.

Khi nhắc đến kỳ quan “973 phút không thủng lưới của mùa giải 2015/16 hay chuỗi 6 trận giữ sạch lưới của Juventus tại Champions League 2016/17, một kỷ lục tại giải đấu danh giá nhất châu Âu cấp CLB, là những tín đồ Juventini lại thì thầm trên môi hồng danh của những tượng đài đó.

Nhưng bức tường thành vững chãi của Turin đâu chỉ được đặt trên vai của những người hùng mà tên tuổi đã vang lừng 4 cõi. Còn đó những hòn đá tảng vững vàng nhưng lặng câm, âm thầm truyền toả sự rắc chắc của mình vào hệ thống, thế nhưng lại ít được cuộc đời gọi tên. Ví dụ như Andrea Barzagli.

Khởi đầu sự nghiệp của Andrea Barzagli rất long đong với bệ phóng là những giải đấu hạng thấp trong khi những cầu thủ đồng trang lứa đã sớm khoác áo những đội bóng tên tuổi. Điểm trung chuyển Palermo đóng vai trò bước ngoặt khi giới thiệu được Andrea ra ngoài châu Âu, để anh được gặp gỡ một nhân vật làm thay đổi hoàn toàn cuộc đời.

Barzagli tuy sinh không lạc thời nhưng thành công đến với anh khá muộn. Chẳng hiểu có phải do quá vẩn vơ với những con đường len lỏi dưới những vườn nho hoang dã xứ Tuscany hay không mà chàng trai sinh quán tại Fiesole, cái nôi của nền văn hoá Phục Hưng Italia, xuất thế chậm hơn nhiều cầu thủ đồng trang lứa.

Sự khởi đầu của Barzagli không có gì đặc sắc và với những đội bóng làng nhàng. 17 tuổi, anh ra mắt tại đội bóng Rondinella Calcio, lúc đó đang đá giải Serie C2. Sau 5 năm phiêu du tại các giải đấu đấu hạng Hai và Ba, đến năm 2003, Barzagli mới được hít thở bầu không khí của Serie A, trong màu áo của Chievo.

Một năm sau, anh chuyển sang Palermo, và thi đấu ở đây đến hết năm 2008. Tên tuổi của Barzagli bắt đầu được hình thành tại đây, được thế giới biết đến là thủ quân của đội bóng đảo Sicil. Đến mùa hè 2008, Barzagli viễn chinh sang Bundesliga để đầu quân cho HLV điên Felix Magath tại Wolfsburg.

Quyết định này khiến những người thân của Barzagli hết sức bất ngờ bởi họ cứ ngỡ anh sẽ chuyển sang Fiorentina, đội bóng quê hương. Thế nhưng, với hậu vệ này, quyết định đó là bước ngoặt định mệnh, giúp anh bái sư một vị chiến lược gia đã nâng tầm anh khỏi giai cấp của những hậu vệ tầm thường. Chỉ trong một mùa giải.

Nhân vật đó là HLV Felix Magath, một chiến lược gia tài năng song có máu điên của một người dị thường. Tại Wolfsburg, Andrea đã được thày Felix rèn luyện cho khả năng tập trung vào mục tiêu, yếu tố cốt lõi của một nhà chinh phục thực sự. Chính vì thế, sau khi chia tay nước Đức để hồi hương, hậu vệ này đã là một con người khác, dẫu rằng thời thế vẫn còn thử thách anh bằng những ngày đầu gian khó tại Juventus.

Ngày đó, Barzagli bị Magath hành cho ra trò, cả trên sân tập lẫn thi đấu để tạo dựng sự nghiêm túc. Ví dụ như có lần do không hoàn thành 100% khối lượng tập luyện được giao, lập tức Magath bắt anh phải leo lên đỉnh một ngọn đồi khá dốc, với người đồng đội Alexander Madlung nặng 93 trên lưng. Cứ như thế, Barzagli nên người.

Thế nhưng, anh vẫn chỉ là một ẩn số. Ngay cả khi hồi hương để đứng trong hàng ngũ Juventus vào tháng Giêng 2011, Barzagli được định giá khá rẻ mạt: 300 nghìn euro. Kém giá trị của bản hợp đồng John Stones năm 2016 của Man City xấp xỉ 200 lần, hoặc 166 lần so với mức giá hơn 50 triệu euro mà PSG mua David Luiz.

Tiếp theo đó là 6 tháng kinh khủng của Barzagli dưới tay HLV Luigi del Neri. Anh là tân binh được mua để chứng kiến Juventus xếp hạng 7 Serie A chung cuộc. Rất nhiều người nghi ngờ khả năng của Barzagli, ngay cả những Juventini thạo đời. Mờ nhạt, tồi tệ với 15 lần ra sân. Mọi thứ chỉ thay đổi với sự xuất hiện của Antonio Conte.

NGỰ LÂM QUÂN KIỆT XUẤT CỦA BÀ ĐẦM GIÀ

Cuộc hôn nhân mới có khiến cuộc đời đỡ lỡ dở hơn chăng? Chắc chắn là Barzagli tin vào điều ngẫu nhiên đó. Conte đến và đời của Barzagli thay đổi như ẩn tướng tìm được minh chủ. Ngay lập tức, Barzagli trở thành vai nam chính của hàng thủ gồm 4 chàng ngự lâm quân xuất sắc nhất không chỉ của Serie A mà còn của toàn cõi châu Âu ở mùa giải 2011/12.

Scudetto mùa đó của Bà đầm già được cấu thành chủ yếu nhờ công sức của hàng thủ tuyệt vời, một Scudetto bất bại, một Scudetto của 20 lần thủng lưới trong suốt 38 trận. Những gì xảy ra sau đó là cả một lịch sử.

6 Scudetto liên tiếp từ 2011/12 đến 2016/17 là dấu phong ấn cho sự trở lại một quyền lực đã bị vùi dập xuống bùn sau Caciopoli 2006, bằng hàng thủ siêu đẳng gồm Andrea Barzagli, người được đánh giá là hậu vệ quan trọng nhất, có phong độ ổn định nhất Juventus nói chung và hàng tứ vệ nói riêng.

Sau khi Conte ra đi, HLV Massimiliano Allegri đến, đem theo những xáo trộn chiến thuật dễ hiểu. Hàng tứ vệ bị thay thế bằng tam tấu BBC (Barzagli - Bonucci - Chiellini) của sơ đồ 3-4-3, song Barzagli vẫn là viên kim cương bất hoại, toả sáng ở một tầm cao mới.

Chỉ đến khi Antonio Conte cập bến, Andrea mới hội ngộ rồng mây và bước chân vào con đường vinh quang của một đế chế sừng sỏ. Anh là một hòn đá tảng để dựa vào đó những HLV của Juventus như Conte và Allegri phục sinh một Bà đầm già đầy quyền uy và hiển hách.

Bởi không những tăng cường chất thép cho hàng thủ, Barzagli còn đóng vai trò như thần thợ rèn Hephaistos trong việc cường hoá năng lực của đồng đội. Bonucci là một ví dụ điển hình. Vai trò của Barzagli trong nhóm BBC, qua việc phối hợp, hỗ trợ đã giúp Bonucci trở thành một trong những trung vệ hay nhất thế giới.

Những con số không biết nói dối. Trong 128 trận có sự hiện diện của tam tấu BBC, có tới 108 trận bất bại, chỉ để thủng lưới 62 bàn và mành lưới của Juventus được giữ sạch tới 76 lần. Từ tháng 8/2015 đến tháng 3/2017, chuỗi trận bất bại trên sân nhà của Juventus trên mọi mặt trận cán mốc 45 trận.

Ngôn từ thất bại trong việc ca ngợi sự siêu đẳng của BBC. Không một hàng thủ nào đương đại có thể tiệm cận kỳ tích của BBC. Không những thế, tuỳ theo tình hình cụ thể, Barzagli sẵn sàng phục vụ Allegri trong bất cứ sơ đồ nào, từ 4-3-1-2 đến 4-3-3 hay 3-5-2. Giao đá trung vệ, hậu vệ phải hay trái (khi thay Chiellini), với anh đều không có gì là quá sức.

Hiệu quả là điều không thể bàn cãi nhưng Barzagli còn nâng phòng ngự thành một nghệ thuật lịch lãm của những quý ông quả cảm song đầy điềm đạm. Mùa bóng 2015/16, anh giảm số lần phạm từ 0,68 lần/ trận xuống còn 0,28 lần. Điều này tạo ra một hàng thủ đáng tin cậy song lại rất “thân thiện” với đối thủ.

Tầm vóc của Andrea cứ âm thầm hiển lộ, không cần nhiều sự khoa trương nhưng vẫn khiến cả đám đông phải kính nể. Anh là hạt nhân cho hàng thủ đi vào huyền thoại của cả Juventus và bóng đá châu Âu, là điển hình cho mẫu hậu vệ chỉ có trong sách giáo khoa bóng đá, với những phẩm chất cần phải có đều ở mức hoàn hảo.

Dẫu vậy, tên tuổi của Barzagli mờ nhạt như một tấm khăn voan phủ trên khuôn mặt của Bà đầm già, trong khi Chiellini hay Bonucci là chuỗi hạt kim cương lấp lánh ánh hào quang. Không tính đến một Buffon nghiêng trời lệch đất trong mọi cuộc so sánh, ngay trong hàng ngũ BBC, hậu vệ phải này cũng thua thiệt.

Bonucci, trung vệ thường được xuất hiện trên mặt báo nhờ cá tính, những bàn thắng ngoạn mục và cả những tin đồn trở thành mục tiêu của những ông lớn châu Âu khác mỗi khi thị trường chuyển nhượng mở cửa. Còn Chiellini lại nổi danh vì nhiều thứ: chất Italia đặc sệt, hình ảnh chiến binh bị trọng thương trong trận bán kết Champions League năm 2015 với Real Madrid và vết cắn của Luis Suarez.

Cả hai đều có danh phận, cả trên truyền thông lẫn sơ đồ triệu tập của HLV ĐTQG. Nhưng đó không phải là điều mà Barzagli được hưởng. Anh bị lãng quên như cách mà Donatello bị khán giả vò đầu bứt tóc mà vẫn không nhớ ra khi được yêu cầu kể tên các các thiếu niên Ninja Rùa lừng danh.

Hiếm khi nào bạn thấy ảnh của Barzagli trên mặt báo hay các bản tin vắn thể thao. Tên của anh không phải “từ khoá hot”, kém xa những hậu vệ ở các CLB khác, những người được hưởng lương cao, được định giá trên trời nhưng tài năng, sự thông minh, vẻ lịch lãm, điềm đạm trong từng pha cắt bóng lại thua xa người đàn ông của xứ Tuscany này.

TÀI CAO ĐÂU KỂ DANH PHẬN KÉM

Thật khó hiểu tại sao một hậu vệ như Barzagli lại không lọt vào tầm mắt của các nhà báo thể thao giàu tầm ảnh hưởng ở châu Âu. Họ thích viết về khả năng đánh chặn (kiểu như Sergio Ramos) hay những pha tắc bóng điên rồ (đại loại như Otamendi) hơn là tính kỷ luật vị trí và khả năng đọc trận đấu tuyệt vời của hậu vệ.

Cay đắng thay, thậm chí một tay hậu vệ có khả năng ghi bàn lại tạo ấn tượng tốt hơn một hậu vệ đẳng cấp thế giới chỉ siêu đẳng ở bản năng gốc của mình: phòng ngự bậc thầy. Để hiểu rõ uẩn ức của Barzagli, hãy so sánh anh với Sergio Ramos, đối thủ cuối tuần này trong trận chung kết Champions League 2016/17.

Ramos, người được coi là một trong những trung vệ hay nhất thế giới và đây rõ ràng là một sự tôn vinh mang tính báng bổ. Bởi lẽ, Ramos không xứng có mặt trong Top 3 trung vệ xuất hay nhất bóng đá đương đại.

Quyền năng của bộ ba BBC của Juventus còn chi phối cả ĐT Italia bởi vì không ai cưỡng được sức hấp dẫn toả ra từ Andrea và 2 cộng sự. Tinh hoa phòng ngự của bóng đá Italia như dồn hết vào bộ ba này với khả năng đọc trận đấu đáng nể của Andrea, nghệ thuật phòng ngự hắc ám của Chiellini và sự bùng nổ của Bonucci. Hãy xem cách mà châu Âu ngả mũ trước ĐT Italia tại EURO 2016 để hiểu rõ được điều đó.

Nếu theo dõi Ramos thi đấu thường xuyên trong mấy mùa giải qua, sẽ đồng ý với ý kiến rằng: Anh ta không phải trung vệ đẳng cấp vì quá manh động và thường xuyên mắc sai lầm chết người. Thế nhưng Ramos là“đấng cứu thế”, với những bàn thắng ở phút chót giúp Real Madrid cải tử hoàn sinh ở cả Champions League hay La Liga.

Thẳng thừng mà nói, ghi bàn không phải là một phần công việc của hậu vệ. Thế nhưng, trên thực tế, Ramos đã lấp liếm được những nhược điểm của mình bằng việc ghi bàn. Rõ ràng, việc ghi bàn dễ hơn rất nhiều so với việc đọc vị đối thủ, cản phá tấn công, kiểm soát vị trí của một hậu vệ khi đối mặt với những ngôi sao.

Và nghiệt ngã thay, sự lấp liếm của Ramos còn phủ mờ được cả những hậu vệ thiện nghệ với kỹ năng đọc trận đấu, tuân thủ kỹ luật vị trí và chiến thuật, như Barzagli. Và thế là, Ramos lừng lẫy ngoài ánh sáng còn Barzagli vẫn âm thầm trong bóng tối.

Như chất vang huyền diệu của vùng Tuscany mà càng để lâu càng cao quý, Andrea, với những phẩm chất siêu việt của mình, ngày càng trở thành một bảo vật của Juventus và bóng đá Italia. Ánh sáng của Andrea không thể bị che phủ bất chấp báo chí dường như đối xử bất công với anh. Song, đó chỉ là hư danh, điều mà Andrea không phí sức kiếm tìm. Thay vào đó, anh làm tròn công việc của mình để đem về những vinh quang, như 6 Scudetto và sắp tới là Cúp Bạc Champions League.

Định Mệnh có lẽ đã mạc khải sự thầm lặng lên số phận của Barzagli. Một con người đã đính những danh hiệu cao quý lên tấm gia huy của mình như Cúp Vàng World Cup 2006, Đĩa Bạc Bundesliga, 6 Scudetto liên tiếp chấp nhận một cuộc sống không náo nhiệt, như chất vang cao quý tự lên men trong thùng gỗ sồi ở góc hầm đầy bóng tối với thái độ vô ưu.

“Bức Tường” - biệt danh của Andrea Barzagli, là một bậc thày về rượu vang. Anh cũng là một chất vang quý hiếm của vùng Tuscany mà tuổi tác chỉ càng làm tăng giá trị chứ không thể khiến anh mai một. Ở tuổi 36, Barzagli vẫn là một hậu vệ cường tráng, thông minh, khả năng đọc lối chơi độc đáo và hiểu biết công việc mình làm.

Chắc chắn, Barzagli sẽ giải nghệ trong màu áo của Juventus và sẽ trở thành một trong những hậu vệ xuất sắc nhất mọi thời đại của đội bóng. Anh sẽ vĩ đại giữa những tượng đại như Lilian Thuram, Fabio Cannavaro, Gaetano Scirea… Nhưng hãy khoan nói về điều đó, vì anh còn trận đấu quan trọng cuối tuần này với Real Madrid, để đem danh hiệu Champions League về Turin, đánh dấu sự hồi sinh hoàn toàn của một quyền lực tại châu Âu.


Bình luận của bạn

Sử dụng tài khoản Facebook của bạn để thêm bình luận cho bài viết. Tên, hình ảnh và thông tin cá nhân khác của bạn công khai trên Facebook sẽ xuất hiện với bình luận của bạn, và có thể được sử dụng trên nền tảng truyền thông của Báo Bóng đá Cuộc sống!