Nasser Al-Khelaifi: Người “dắt mũi” chính khách
Cẩm Chi

Chia sẻ

Bình luận 0

Nasser Al-Khelaifi từng là một VĐV tennis chuyên nghiệp. Nhưng giống như nhiều người yêu thể thao khác, mối bận tâm số một của ông sau ngày giải nghệ là bóng đá. Một thương vụ đầu tư của Al-Khelaifi vào PSG biến CLB này thành thế lực số một bóng đá Pháp, đồng thời giúp “cơi nới” túi tiền vốn đã nặng trĩu của mình. 

Những nghi ngại về màn dạo chơi nửa vời của giới chủ Qatar tại Paris đã khép lại. Trong 5 năm tới, nếu không xảy ra biến cố nào quá lớn, PSG sẽ trở thành tập đoàn thể thao giàu nhất hành tinh theo dự báo của tạp chí Forbes. Thành tích khủng, lợi nhuận lớn, PSG là hiện tại và tương lai của bóng đá Pháp. 

PSG là hình mẫu đáng mơ ước của các CLB trên thế giới. Hiếm đội nào vừa đá hay vừa kiếm tiền giỏi, tiêu biểu như Arsenal. Đằng sau thành công ấy có dấu ấn đậm nét của chủ tịch Nasser Al-Khelaifi, doanh nhân đổi đời nhờ những mối quan hệ “đặc biệt” với các chính trị gia. 

Ở đó, không giống nhiều ông chủ bóng đá khác, Al-Khelaifi thực chất lại là “kẻ nắm đằng chuôi” trong những ràng buộc với các chính khách, một cách vô cùng khéo léo. Đấy chính là điểm khác biệt giữa Khelaifi và những “bóng ma quyền lực khác”.

TỪ VĐV TENNIS ĐẾN ÔNG CHỦ 
Al-Khelaifi là con nhà nòi thể thao thứ thiệt. Công việc đầu tiên đem lại thu nhập cho ông là VĐV tennis. Thứ hạng cao nhất Al-Khelaifi với tới trên BXH ATP là 995. 

Tuy nhiên, năng lực của Al-Khelaifi chỉ làng nhàng. Dữ liệu lưu trữ của ATP cho biết ông đánh 51 trận thì thua đến 39. Dấu ấn duy nhất của Al-Khelaifi dưới vai trò VĐV quần vợt là… thắng được một séc đấu trước Thomas Muster, nhà vô địch Roland Garros 1995. Biết trình độ có hạn, không thể phát triển thêm nên năm 2002, Al-Khelaifi quyết định giải nghệ. 

Phải gác lại giấc mơ sánh vai cùng Pete Sampras nhưng Al-Khelaifi không buồn bã. Trái lại, nhờ chơi tennis mà Al-Khelaifi mới nhìn thấy ánh sáng cuộc đời. Thời còn thi đấu, ông là đồng đội của Sheikh Tamim, tiểu vương Qatar. Hai người gặp nhau khi Tamim 8 tuổi, cùng ăn tập ở đội trẻ quốc gia rồi sau này đại diện cho ĐQTG Qatar. 

Nhờ tình bạn với tiểu vương Qatar Sheikh Tamim (trái), Al-Khelaifi đã có được chỗ đứng vững chắc trong giới kinh doanhNhờ tình bạn với tiểu vương Qatar Sheikh Tamim (trái), Al-Khelaifi đã có được chỗ đứng vững chắc trong giới kinh doanh

Chơi thân với hoàng tộc nên khi rời xa sân đấu, Al-Khelaifi có ngay việc làm tốt. Ban đầu là các hoạt động cộng đồng, sau được bổ nhiệm làm chủ tịch liên đoàn quần vợt Qatar năm 2008, chính thức bước vào con đường quản lý thể thao. 

Năm 2009, Tamim lại giới thiệu cậu bạn thân vào hội đồng quản trị QSI – quỹ đầu tư thể thao, chi nhánh con của QIA – quỹ đầu tư đa quốc gia của chính phủ Qatar. Hai năm sau, Al-Khelaifi đạt phiếu tín nhiệm tuyệt đối trong vòng bỏ phiếu bầu chủ tịch QSI nhờ chiến tích ký hợp đồng sơ bộ mua lại PSG, CLB bóng đá Pháp. 

Ngày còn đánh tennis, tổng tiền thưởng Al-Khelaifi giành được là 1.640 USD. 10 năm sau, ông sở hữu khối tài sản trị giá 4 tỷ USD theo một báo cáo không chính thức. 

VỐ ĐAU CHO SARKOZY
Ít ai biết rằng, Al-Khelaifi ban đầu không hề dự tính thâu tóm PSG dù nước đi ấy là lý do giúp ông chiếm được lòng tin của hoàng tộc Qatar, đảm nhiệm vị trí cao nhất ở QSI. 

Hồi mới vào QSI, nhiệm vụ của Al-Khelaifi là tìm đối tác nước ngoài cho công ty rót vốn đầu tư. Hơn một năm bắt mối, Al-Khelaifi chọn Pháp làm điểm dừng chân, nơi nền kinh tế có dấu hiệu đóng băng và cần hơi thở mới để phục hồi đà kinh tế. 

Al-Khelaifi diện kiến đương kim tổng thống Nicolas Sarkozy. Ông đưa ra ý tưởng và bản thảo sơ bộ về kế hoạch của tập đoàn QSI cùng lời hứa đẩy lợi nhuận cho Pháp lên mức tối đa. Ngỏ ý của Al-Khelaifi là QSI sẽ mua lại một công ty thể thao sẵn có ở Paris. 


Nghe xong, Sarkozy bảo ngay: “Anh nên mua Orange Sport, tốt cho danh tiếng lắm đấy”. Orange Sport là công ty con của tập đoàn viễn thông chính phủ Pháp, khi ấy đang gánh khoản nợ gần 5 tỷ USD mắc phải từ năm 2008 do thua lỗ. Người làm ăn như Al-Khelaifi hẳn là ngại dây dưa với Orange Sport, đặc biệt trong hoàn cảnh đó là hợp đồng làm ăn đầu tiên Al-Khelaifi chịu trách nhiệm. 

Nhưng Al-Khelaifi không thể thẳng thừng từ chối đề nghị của một nguyên thủ quốc gia. Làm vậy chẳng khác nào đánh vào lòng tự ái của Sarkozy, nghĩa là tước đi cơ hội kinh doanh và đánh mất lòng tin của Tamin. 

Vin cớ QSI tuổi đời còn non trẻ, chưa đủ lực đảm đương trọng trách lớn, Al-Khelaifi xin thành lập một kênh truyền hình thể thao nhỏ, gọi là thăm dò thị trường, thành công sẽ “báo đáp ân tình”. 

Sarkozy tham khảo ý kiến bộ trưởng bộ thể thao đương thời David Douillet. Nguyện vọng của Al-Khelaifi được thông qua, nhưng đi kèm điều khoản QSI phải góp cổ phần trong ban quản trị sân Parc des Princes (Ủy ban Olympic nước này thiếu tiền cải tạo, tu bổ sân). 

Cựu tổng thống Sarkozy (phải) đã không lường trước được những mánh lới của Al-Khelaifi trong vụ mua lại PSGCựu tổng thống Sarkozy (phải) đã không lường trước được những mánh lới của Al-Khelaifi trong vụ mua lại PSG

Ngờ đâu, yêu sách của Sarkozy lại là thứ Al-Khelaifi cần nhất. Paris có vị trí địa lý thuận lợi, thích hợp phát triển du lịch. Nhờ kinh nghiệm quản lý thể thao, Al-Khelaifi tin chắc thâu tóm PSG là thủ pháp quảng bá tốt nhất cho hoạt động của công ty mẹ QIA, tổ chức đang ráo riết bơm tiền vào ngành công nghiệp du lịch. 

Hợp đồng chuyển nhượng khiêm tốn giá 131 triệu euro được bàn giao. Sarkozy và các cộng sự vui mừng khôn xiết, vì họ chẳng thấy được chút lợi ích gì từ PSG. Nhưng với Al-Khelaifi, PSG là công cụ hái ra tiền. Và ông đã đúng. 

Năm 2012, QSI chính thức sở hữu PSG, mở ra thời đại mới của CLB và cũng là chương mới trong cuộc đời Al-Khelaifi. Sarkozy tưởng rằng đã lừa được Al-Khelaifi nhưng ông ta đâu thể ngờ, bước đi đó chẳng khác nào hành động “nối giáo cho giặc”, mở toang cánh cửa tiến vào thị trường nước Pháp cho doanh nhân Qatar.


Sarkozy chỉ nhìn thấy cái lợi trước mặt mà không thể lường trước được khoản lợi nhuận kếch xù đằng sau. Theo cách hiểu khác, là nhà nước Pháp không hề hưởng được chút bổng lộc gì. Tự họ đã trao cho Al-Khelaifi quyền “tác oai tác quái” tại kinh đô Paris tráng lệ.

NHÀ KINH DOANH THÔNG THÁI 
Al-Khelaifi thầu PSG nhằm mục đích kiếm lời cho QSI. Nhưng từng tham gia thể thao chuyên nghiệp, ông thừa hiểu nếu chỉ lăm le đến lợi nhuận mà bỏ qua những giá trị thi đấu thuần túy thì việc làm ăn sẽ không lâu dài, mang tính chộp giật. 

Al-Khelaifi hơn người ở chỗ ông biết sử dụng những bộ óc ưu việt. Thông thường, GĐĐH của các đội bóng hoặc là dân thể thao đi lên, hoặc là con buôn chính hiệu. Ngược lại, người quán xuyến công việc ở Công viên các Hoàng tử là Jean-Claude Blanc, sự kết hợp hoàn hảo giữa bóng đá và thương mại.


Blanc là cử nhân của trường quản trị Ceram (Nice, Pháp), học tiếp cao học tại Havard. Xen giữa khoảng thời gian này, ông ta tà đạo diễn cho hai tiết mục khai mạc và bế mạc Olympic mùa Đông Albertville. Quãng 1994-2000, Blanc là CEO của công ty Amaury Sport, đơn vị bảo trợ của giải đua xe danh giá Tour de France, sau làm GĐĐH của Juventus.  

Blanc am hiểu kinh doanh, tường tận thể thao và vì thế, ông phù hợp với yêu cầu của Al-Khelaifi. Trong 5 năm đảm nhận cương vị GĐĐH PSG, Blanc một mặt giúp Le Parisien cải thiện vị thế trên trường quốc tế, mặt khác đảm bảo mức tăng trưởng kinh tế đều đặn, hơn 370% từ năm 2011. 

Sự có mặt của Jean-Claude Blanc trong vai trò GĐĐH đã giúp cho PSG trở thành 1 thực thể kinh tế có thể tự nuôi sống bản thân đồng thời vẫn đem lại lợi nhuận cho QSI và Al-KhelaifiSự có mặt của Jean-Claude Blanc trong vai trò GĐĐH đã giúp cho PSG trở thành 1 thực thể kinh tế có thể tự nuôi sống bản thân đồng thời vẫn đem lại lợi nhuận cho QSI và Al-Khelaifi

Mặt khác, PSG không chọn mô hình nhượng quyền (franchise) khá phổ biến ở Anh. Thay vì trở thành một phần của BTC giải đấu, Al-Khelaifi khôi phục CLB bóng ném PSG, hợp nhất cùng CLB bóng đá, lập nên gia đình thể thao PSG. Đơn vị này sẽ đóng vai trò như một cổ đông của QSI, song hành cùng kênh Bein Sport và Al Jazeera Sport, chịu sự quản lý về mặt hành chính và kinh doanh của QSI. 

QSI rót tiền cho PSG, PSG chơi tốt, đem về quảng cáo lớn, trả gốc cho QSI. “PSG đá càng hay, giá trị thương hiệu càng mạnh, QSI càng giàu, PSG càng có nhiều tiền mua sắm”, một chu trình đảm bảo đôi bên cùng có lợi, tiền không lọt ra ngoài.

Khác xa nhà Glazers, Fenway hay Abramovich, Al-Khelaifi không coi PSG làm bình phong kiếm tiền hoặc đốt tiền như một thú vui, mà ông nghĩ ra cách cho PSG kiếm tiền nuôi sống CLB, và làm giàu cho chính việc kinh doanh của mình. 

Đó chính là mô hình “win-win” trong kinh doanh, tức là cả hai bên cùng có lợi. Một hình mẫu đáng học hỏi cho giới quản lý bóng đá.

Chia sẻ

Bình luận 0