Mourinho coi chủ “bằng vai phải lứa”, nhìn phần còn lại như cỏ rác
Cẩm Chi

Chia sẻ

Bình luận 4

Mourinho đang gặp khó khăn trong mùa giải đầu tiên ở Old Trafford, mặc cho thực tại Man United phải hứng chịu bây giờ chưa hẳn đã đến từ năng lực của Mourinho. Dẫu biết rằng Mourinho là HLV của “năm thứ hai” nhưng so với ngày đầu tiên đặt chân tới nước Anh, những ngày tháng gần đây của Mourinho là cơn ác mộng thật sự. 30 trận gần nhất tại Premier League, Mourinho chỉ giành 36 điểm. 

Đêm thứ sáu, một ngày sau trận chung kết Champions League 2003/04, Mourinho lên chiếc máy bay tới Nice cùng người đại diện Jorge Mendes và cố vấn tài chính Luis Correia. Họ tiếp tục dùng trực thăng để đến Monaco, rồi sau đó là chiếc tàu biển tốc độ cao trước khi dừng chân ở du thuyền triệu đô của tỷ phú Abramovich. 

Ở trên boong thuyền là Peter Kenyon - GĐĐH của Chelsea và Eugene Tenenbaum, đồng minh thân cận của Abramovich từ thời tỷ phú người Nga đứng đầu tập đoàn dầu mỏ Sibneft (thoái vốn năm 2005). 

Một tuần trước, Mourinho đã gửi file thuyết trình dưới định dạng Powperpoint trình lên Abramovich bản kế hoạch phát triển Chelsea. Khi hai người gặp nhau, Abramovich đã biết tương đối về Mourinho. Chỉ có Mourinho là chẳng hề hay biết chút tin tức nào về ông chủ sắp tới. 

Điều khiến Abramovich ngạc nhiên là trong 2 ngày thảo luận mệt mỏi kia, Mourinho không hề đề cập tới quyền lợi hay nguyện vọng công tác dù những đòi hỏi từ phía Abramovich là tương đối khắt khe. 
Sau này, như tất cả đã biết, Mourinho gọi mình là “Người đặc biệt”. Ông có thể tạo ra những phép màu và đổi lại, giới cầm trịch phải tự biết cách đối đãi sao cho tương xứng. 

BỊ ĐÁM ĐÔNG NGỜ VỰC 
Mourinho là chuyên gia chinh phục thử thách. Ông thể hiện năng lực bằng hành động đi đôi lời nói. Tháng 1/2001, Mourinho tuyên bố trong lễ nhậm chức Porto sẽ vô địch quốc nội trong mùa giải trọn vẹn đầu tiên của ông. Mùa 2002/03, Porto quả thật đã vô địch Liga. Họ thậm chí đã thắng liền ở Cúp quốc gia và UEFA Cup. 

Một năm sau, Porto đã là nhà vô địch châu Âu sau 16 năm chờ đợi. Trở thành cái tên được săn đón nhiều nhất trong giới huấn luyện âu cũng là dễ hiểu với Mourinho. 

Nhưng ngay cả khi tới Chelsea cùng tấm thảm đỏ và màn chào đón không thể trịnh trọng hơn, Mourinho vẫn là dấu hỏi chấm to đùng với đám đông. Một đất nước đề cao tính khiêm tốn lại càng khó chấp nhận vị HLV trẻ hoắc hách dịch và ngạo nghễ “Tôi là người đặc biệt” trong buổi họp báo đầu tiên. 

Ngay khi ra mắt Chelsea năm 2004, Mourinho đã gây xôn xao với tuyên bố "Tôi là người đặc biệt"Ngay khi ra mắt Chelsea năm 2004, Mourinho đã gây xôn xao với tuyên bố "Tôi là người đặc biệt"

David Moyes phàn nàn kẻ kiêu ngạo không thể sinh tồn ở Premier League. Sir Alex thì khôn khéo hơn bằng nhận định “Anh thanh niên liều lĩnh” sau khi trợ lý Carlos Queiroz – người trực tiếp giảng dạy Mourinho tại Bồ Đào Nha dành những lời ngợi khen cho Mourinho. 

NHM Chelsea cũng chẳng mấy lạc quan. Bị Arsenal bỏ xa 11 điểm và thất bại ở bán kết Champions League trước Monaco khiến bầu không khí tại Tây London khá u ám. Người ta sợ rằng trước sự ổn định của Arsenal (không thua ở Premier League từ 2002/03), sự đầu tư mạnh mẽ của Man United (mang về Ronaldo, Kleberson), sự thăng tiến trên băng ghế chỉ đạo ở Liverpool (Benitez về cầm quân), Chelsea – trong giai đoạn chuyển giao, lại rơi vào tay một HLV từ Nam Âu – không có nhiều cơ hội. 

NHỮNG ĐỘNG THÁI ĐẦU TIÊN 
Mourinho không tỏ ra nao núng sau những bài học tích lũy ở Porto. Ông nhanh chóng đắp những viên gạch đầu tiên cho ngôi nhà. Steve Clarke, cựu hậu vệ của Chelsea được nhấc thẳng từ học viện lên trợ lý HLV. 

Silvino Louro, đồng hương với Mouriho ở Setubal là HLV thủ môn. Baltemar Brito, một người bạn lâu năm của gia đình Mourinho đảm nhiệm công việc hỗ trợ tuyến phòng ngự. Rui Faria, đối tác chia sẻ tài liệu học tập cho Mourinho thập niên 90, làm HLV thể hình. Andre Villas-Boas, trưởng bộ phận do thám đối thủ chịu trách nhiệm đi khắp dọc nước Anh và gửi báo cáo qua chiếc Black Berry. 

Mourinho mang đến Chelsea bộ sậu ưng ý của mìnhMourinho mang đến Chelsea bộ sậu ưng ý của mình

Trong buổi bàn giao đội bóng, Mourinho chìa ra cuốn sổ tay lưu giữ bí kíp chiến thắng mà ông tích lũy được. Đơn giản và ngắn gọn, tất tần tật những gì Mourinho muốn gửi gắm học trò được trình bày dưới công thức toán học: “Động lực + Khát vọng + Đoàn kết + Tinh thần = Chiến thắng”. 

Steven Watt, một cầu thủ trẻ kể lại Mourinho luôn miệng đốc thúc “Chúng ta tuyệt đối không được phép thua trên sân nhà”. Các buổi tập diễn ra ở cường độ nặng, và mọi bài tập dù là nhỏ nhất đều mang trên nó ý nghĩa nhất định quyết định tới thành bại của trận đấu ngày cuối tuần. 

THÁCH THỨC ABRA 
Ý đồ của Abramovich là biến Chelsea thành “Real Madrid của Premier League”. Ông trùm dầu mỏ hào hứng với ý tưởng dải ngân hà gồm những vì sao tinh tú và chói lóa của làng cầu. 

Những email đầu tiên Abramovich gửi cho Mourinho chủ yếu nói về Real. Abra cần Mourinho tìm hiểu, phân tích lý do hệ sinh thái Galaticos ở Bernabeu dần mai một. Từ đó rút ra sai lầm, đồng thời kế thừa điểm mạnh trong chính sách chuyển nhượng của Real và thực hành tại Chelsea. 

Nhưng người làm việc chuyên môn là Mourinho. Và ở bất kỳ đâu, ông cũng tự cho mình toàn quyền quyết định, là tâm điểm của mọi chuyển động xoay quanh. Trả lời tờ The Star, Mourinho móc mỉa “Nếu tất cả các tin đồn thành sự thật, Chelsea sẽ sở hữu 50 nhân khẩu”.

Mourinho không làm theo ý nguyện đưa về các ngôi sao sáng giá của Abramovich mà chỉ mua về những cầu thủ mình cần như Cech hay RobbenMourinho không làm theo ý nguyện đưa về các ngôi sao sáng giá của Abramovich mà chỉ mua về những cầu thủ mình cần như Cech hay Robben

Giữa rừng tin đồn, Mourinho chỉ đưa về những cầu thủ có giá trị thương mại thấp. Họ là Cech, Ferreira, Robben, Kezman, Drogba, Tiago, Carvalho. Alexey Smertin được triệu hồi từ Portsmouth dù hợp đồng cho mượn chưa kết thúc. Nói Mourinho chống đối Abramovich là cường điều hóa, nhưng bảo rằng quan điểm dụng quân của hai người họ đối lập chẳng có gì sai. 

Mourinho thích đội quân nhỏ gọn và dễ quản lý, cỡ 21 người. Ông đã thực hiện phần công việc Abramovich giao phó. Bản báo cáo gửi về gồm hai chi tiết chính. 

Một là, theo quan điểm của Mourinho, lỗ hổng trong chiến lược của Real là Los Blancos thiếu đi những cầu thủ “không đẹp mã”, chẳng hạn như Geremi. Mourinho rất thích một cầu thủ kiểu Geremi trong đội hình. Tuy anh ta thấp bé, không điển trai và thích thú ống kính truyền thông nhưng lại cần mẫn, chăm chỉ và sẵn sàng hy sinh. 

“Nếu tôi cần sự giúp đỡ khẩn cấp, tôi sẽ tìm Geremi. Bảo anh ấy làm hậu vệ biên, dâng cao làm tiền vệ cánh, anh ấy sẽ vui vẻ nhận lời. Nếu tôi phải rút một cầu thủ phòng ngự ra sân nhường chỗ cho thế trận tấn công, Geremi sẽ đi ra mà không phàn nàn. Anh ấy là mẫu cầu thủ vì đại cục”, Mourinho chia sẻ trên World Soccer. 

Dù không phải hợp đồng nào Mourinho mang về Hè 2004 cũng thành công, song phần lớn trong số ấy là các mảnh ghép quan trọng giúp Mourinho và Chelsea vô địch Chelsea 2004/05, tạo đà hình thành một thế lực, đối trọng thật sự giải Ngoại hạng những năm sau này. 

Điển hình là Didier Drogba. Mourinho đã theo dõi chân sút người Bờ Biển Nga suốt hai năm và khao khát có “Voi rừng” trong đội hình. Lúc Porto chạm trán Marseille trong lượt trận vòng bảng Champions League 2003/04, Mourinho và Drogba có cuộc trao đổi nhỏ trong đường hầm. 

“Cậu có anh em ruột hay họ hàng nào đang chơi bóng ở Bờ Biển Nga không? Mách tôi với. Tôi đoán rằng họ và anh chung một dòng máu nên đá cũng hay lắm nhỉ. Thú thật, tôi rất thích anh nhưng Porto không đủ tiền đưa anh tới Dragao. Hỏi họ hàng nhà anh vì nhẽ đó”, Mourinho nói. 

Tới Chelsea, Mourinho lập tức dạm hỏi Drogba dưới sự hẫu thuận của Abramovich. Lần hiếm hoi, người ta nhìn thấy Mourinho thực sự đề cao túi tiền của Abramovich. 

Bên cạnh đó ông cũng thẳng tay loại bỏ các cầu thủ không còn đóng góp như Winston BogardeBên cạnh đó ông cũng thẳng tay loại bỏ các cầu thủ không còn đóng góp như Winston Bogarde

Song song quá trình tuyển quân, Mourinho xắn tay vào dọn dẹp đống tàn dư. Những giá trị lạc hậu và xa hoa ở Stamford Bridge biến mất. Các ngôi sao không thể hiện được mình là Veron và Crespo bị gửi tới thành Milan theo dạng cho mượn. Zenden cùng Hasselbaink bị bán cho Middlesbrough. Mario Melchiot và Jesper Grønkjær đến Birmingham, còn sao luống tuổi Marcel Desailly phải về Qatar dưỡng già trong màu áo Al-Gharafa. 

Winston Bogarde, kẻ ăn bám “kinh điển” ở Chelsea bị thanh lý hợp đồng không thương tiếc dưới sức ép của Mourinho với ban giám đốc. Gã là sản phẩm giao dịch thời Vialli chỉ ít tuần trước khi HLV người Italia rời nhiệm sở. Ranieri lại không thích trung vệ Hà Lan nên phía Chelsea đã đánh tiếng cho Bogarde tìm CLB mới. 

Nhưng mức lương 40.000 bảng/tuần đủ khiến Bogarde đánh mất hết liêm sỉ. Gã sẵn sàng tập cùng đội trẻ và không chơi bóng đỉnh cao trong hàng năm liền. Chelsea thì sợ tiền đền bù lớn dù rất muốn tống cổ hợp đồng “hớ” này nên chấp nhận ngậm bồ hòn làm ngọt. 

Với Mourinho, những câu chuyện vô lý như thế không được phép lưu truyền trong phòng thay đồ. 

PHÒNG NGỰ & NHỮNG CHIẾN THẮNG “VỪA ĐỦ”
Mourinho theo trường phái thực dụng. Abramovich lại thích bóng đá sexy rực lửa. Nét tương phản ấy là lý do mà nhiều người tin rằng đã dẫn tới hậu quả bị mất việc của Mouriho sau đó hai năm. 

Nhưng đấy là câu chuyện triết lý và quan điểm. Điều quan trọng là bất kể con đường bạn đi có ra sao, người đời sẽ chỉ nhớ về kết quả. Đấy “vô tình” là điểm mạnh nhất của Mourinho. Roy Keane trong cuốn tự truyện của mình nhớ về trận mở màn mùa giải năm đó giữa Chelsea và Man United. 

4-1-2-1-2, sơ đồ kim cương với hàng tiền vệ “cơ bắp và xôi thịt” gồm Makelele, Smertin, Geremi và Lampard. Ở trên, cặp tiền đạo to con Gudjohnsen và Drogba phối kết hợp dẫn tới bàn thắng duy nhất: Drogba chuyền dài, Gudjohnsen dứt điểm gọn gẽ vừa kịp lúc Roy Keane lao tới xoài người. Phần còn lại của trận đấu, Man United điên cuồng dồn lên nhưng Chelsea vẫn đứng im. 

Chelsea của Mourinho luôn hướng tới các chiến thắng 1-0 như trận mở màn gặp Man UnitedChelsea của Mourinho luôn hướng tới các chiến thắng 1-0 như trận mở màn gặp Man United

“Chỉ trận thắng ấy thôi đủ làm tôi tin Mourinho là người đặc biệt”, thuật lời Roy Keane. 

Những chiến thắng 1-0 xuất hiện với tần suất liên tục, tạo ra dự cảm về phong cách mới được Mourinho định hình. Trận kế tiếp, Chelsea tới làm khách ở Birmingham. Đã có tình huống Bridge phá bóng trên vạch vôi khi bảng điện tử sẵn sàng nhảy số sau cú dứt điểm của Heskey. Ngoài ra, còn một lần bóng tìm tới khung gỗ. Và Chelsea chỉ cần một lần Cole lên tiếng là đút túi 3 điểm. 

Mãi tới vòng 4, Chelsea mới nhận bàn thua đầu tiên: Siêu phẩm lốp bóng của James Beattie (Southampton) – loại bàn thắng xuất thần và nằm ngoài tính toán của các giáo trình dạy phòng ngự. 
Đổi lại, Chelsea ghi 2 bàn bằng phương thức đơn giản và khó ngờ nhất.

Bàn một, bóng đập người hai cầu thủ Southampton rồi lăn vào lưới. Bàn hai, bóng tiếp tục được treo vào vòng cấm từ tình huống phạt góc, trực tiếp giúp Chelsea đoạt penalty. Lampard ghi bàn, Chelsea thắng 2-1.

Sau 8 vòng, Chelsea đứng nhì bảng: Thắng 6 và hòa 2. The Blues ghi cả thảy… 8 bàn: 1 bàn chuyền dài, 1 pha dứt điểm đập người đổi hướng, 2 cú đá quyết đoán, 1 bàn phản lưới, 1 quả phạt đền và 2 cú đá phạt tinh quái. Luôn là những chiến thắng có cách biệt “vừa đủ”, khoảng cách nhỏ nhất trong bóng đá giúp phân định đội thắng – kẻ thua. 

Người Anh, vì nhiều lý do khác nhau, đồng loạt lên án Chelsea. Các mặt báo tỏ rõ thái độ thù địch, gọi Chelsea là “đội bóng buồn tẻ”. Có thể vì thật khó để chấp nhận sự thật phũ phàng về một thế lực đang vươn lên từng ngày nhờ túi tiền dầu mỏ. Tất nhiên, đó chỉ là một giả thiết. 

Phòng ngự chặt rồi tận dụng triệt để một khoảnh khắc để ghi bàn quyết định là lối chơi mà Mourinho định hình cho ChelseaPhòng ngự chặt rồi tận dụng triệt để một khoảnh khắc để ghi bàn quyết định là lối chơi mà Mourinho định hình cho Chelsea

Nhưng sự thật duy nhất mà ai cũng nhìn ra, là Chelsea phòng ngự quá tốt và tận dụng khoảnh khắc quá hoàn hảo. Sự chắc chắn và quyết liệt trong khâu phòng ngự giúp bảo vệ mảnh lưới, tính dứt khoát và cả may mắn song hành tạo ra những bàn thắng “từ trên trời rơi xuống”. 

Không thể nói Chelsea “ăn rùa”. Một ví dụ tiêu biểu là trận gặp Liverpool. Joe Cole lại khôn ngoan len vào rừng áo đỏ và nhẹ nhàng chạm bóng tinh tế từ cú đá phạt gầm thấp của Lampard. Bàn duy nhất trong trận đấu ấy. 

Mặc dù vậy, Mourinho bày tỏ thái độ tức giận. Ông trách móc người hùng của Chelsea là kẻ lười biếng: “Cole nghĩ ghi bàn là xong chuyện. Nhưng cậu ta quên mất công đoạn sau đó là bảo vệ thành quả. Tôi cần 11 người cho mặt trận phòng ngự, nhưng lại chỉ có 10”. Chelsea của Mourinho phòng ngự rõ ràng, khoa học và có ý đồ. 

Mourinho ngày ấy quả thực là bậc thầy tận dụng cơ hội, ngay cả khi cơ hội ấy chỉ bé bằng sợi lông chân. Ông ta luôn tìm ra các khe hở nhỏ nhất rồi nhanh chóng thu mình sao cho kích thước cơ thể vừa bằng đúng khoảng trống lộ ra. Sau khi đạt được mục đích, ông lập tức trở về hình hài vốn có và duy trì diễn biến. 

NGHỆ THUẬT “BẤT CHẤP TẤT CẢ”
Trò đấu trí là một thương hiệu khác của Mourinho. Một lần nữa, những gì tinh túy nhất trong cuộc đời huấn luyện của Mourinho đều khởi nguồn từ mùa giải bản lề 2004/05. 

Kể từ vòng 10, Mourinho chuyển qua 4-3-3 hòng tăng sức tấn công cho Chelsea. Từ đó trở đi, cỗ máy Chelsea vận hành trơn tru. Những câu chuyện chuyên môn lúc này không còn quá nổi bật. 

Đầu tháng 2/2005, Chelsea tới làm khách trên sân Blackburn. Mặt sân Ewood Park bị cơn mưa vùi dập tơi tả. Cỏ bung lên từng lớp để lộ ra đống đất ngấm nước bưa hóa bùn. Điều kiện lý tưởng cho một cuộc hỗn chiến hơn là đá bóng. Dường như đã xảy ra hiện tượng vi khí hậu (vùng khí quyển địa phương có khí hậu khác biệt với xung quanh) bởi Ewood Park là địa điểm duy nhất trong khu vực dính mưa. 

Lối chơi rắn của Blackburn ban đầu làm các cầu thủ Chelsea chùn chân. Chân Robben in mồn một hai vết đinh giày sau cú phi cước của Mokoena. Tiếp đến, Cech cản phá được cú đá phạt đền của Dickov nhưng lại bị tiền đạo chủ nhà húc vào dạ dày sau pha tranh chấp ở tình huống đá bồi sau đó. 

Cũng trong hiệp đấu này, Cech chuyền lỏng chân. Tình huống này tạo điều kiện cho Dickov lao vào tranh bóng. Chân sút chủ lực của Blackburn như muốn ăn tươi nuốt sống khi nhảy bổ vào người thủ môn người CH Czech. John Terry lao vào giáp là cá, sẵn sàng ăn thua sau quá nhiều ức chế phải nhận suốt trận. Savage và Emerton của chủ nhà vào cuộc. Đám đông đã sẵn sàng kích hoạt cuộc chiến trên sân. 

Đến khi gặp các đội chơi rắn khiến Chelsea không thể chiến thắng thì Mourinho lại luôn có hành động khiêu khích như bảo các học trò cởi áo sau trận hòa BlackburnĐến khi gặp các đội chơi rắn khiến Chelsea không thể chiến thắng thì Mourinho lại luôn có hành động khiêu khích như bảo các học trò cởi áo sau trận hòa Blackburn

Hết trận, Mourinho từ chối bắt tay Mark Hughes. Ông cũng yêu cầu học trò cởi áo ném lên khán đài tặng nhóm CĐV ít ỏi của Chelsea. Một hành động bị cho là khiếm nhã trong môi trường văn hóa giáo điều và trọng hình thức tại Premier League. 

“Đó là chiến tranh, khi tất cả mọi kiềm chế và sự tôn trọng dành cho luật chơi bị dẹp bỏ. Và chúng tôi đã hoàn thành nhiệm vụ ngày hôm ấy xuất sắc. Trong đầu tôi lóe lên suy nghĩ nếu chúng ta không thể thắng họ bằng tỷ số, chúng ta phải đánh bại họ bằng sự hung hãn, bằng bóng đá trực diện, bằng phạm lỗi và buộc đối phương phải sợ hãi.

Bởi vị bọn họ biết Chelsea là một CLB mạnh, tới Ewood Park chơi bóng và không ai trong số họ sẵn sàng cho việc đá bóng lành mạnh. Chúng tôi thì sẵn sàng cho việc chiến đấu”, Mourinho chia sẻ với World Soccer. 

Với Mourinho, bóng đá là thế giới của ông, của cầu thủ phục vụ đội bóng và CLB chủ quản. Trên BBC, Mourinho bình thản đáp: “Tôi đọc báo và thấy các anh phóng viên chê Chelsea là đội bóng tẻ nhạt. Tôi tự đặt câu hỏi mình đang đọc cái gì vậy? Mình đang ở đâu trên Trái Đất này thế? 

Và ngay mùa đầu tiên đến Chelsea, Mourinho đã giúp CLB giành chức vô địch Premier League với thành tích đáng nểVà ngay mùa đầu tiên đến Chelsea, Mourinho đã giúp CLB giành chức vô địch Premier League với thành tích đáng nể

Nhưng tôi đón nhận tin tức ấy với tâm trạng phấn khởi. Tôi vẫn bảo học trò của mình: Họ ghét ta vì ta toàn thắng các bạn ạ. Đóng cửa phòng và mặc xác bên ngoài. Những gì họ nói, không giúp chúng ta thi đấu trên sân. Là trái tim, trí óc và đôi chân của các bạn thực hiện đường bóng chứ không phải những dòng chữ trên báo kia”. 

Mourinho đã vô địch Premier League trong năm đầu tiên làm việc ở Anh. Thống kê của Chelsea là hoàn hảo: 72 bàn thắng, 15 bàn bại, giành 95 điểm, hơn Arsenal 12 điểm. Chelsea giữ sạch lưới 25 trận, 15 lần thắng sân khách – những kỷ lục vẫn chưa bị xô đổ sau ngần ấy năm. 

Xin hãy lưu ý, đấy là Mourinho của 12 năm về trước.

Chia sẻ

Bình luận 4